2.21.470 Inventaris van het archief van het echtpaar Sjarif Hamid Alkadrie, sultan Hamid II van Pontianak [levensjaren 1913-1978] en Dina Alkadrie-van Delden [levensjaren 1915-2010], (1900) 1946-1996 (2017)

Download inventaris als:PDF|XML Download inventaris Download inventaris Sluiten
Taalgebruik in onze archieven Taalgebruik in onze archieven Ik heb het begrepen

Inhoud en structuur van het archief

Inhoud

Het archief van Sjarif Hamid Alkadrie en Didi Alkadrie-van Delden heeft betrekking op hun beider levens na de Tweede Wereldoorlog, waarbij dat van Hamid zich vooral in Indonesië afspeelde en dat van Didi grotendeels in Nederland. Hoewel getrouwd, leefden zij onder meer vanwege Hamids jarenlange gevangenschap meestentijds gescheiden van elkaar. De archivalia omvatten onder andere correspondentie, dagboekaantekeningen, foto’s, persoonsdocumenten, krantenknipsels en publicaties. De correspondentie, waarvan het overgrote deel afkomstig is van Didi Alkadrie-van Delden, staat voor een deel in het teken van de arrestatie (1950), veroordeling (1953) en gevangenschap van Hamid vanwege zijn vermeende betrokkenheid bij de mislukte coup van Westerling in Indonesië. In dit opzicht is ook een verslag van Hamids arrestatie en de periode daarna het vermelden waard, alsook de tekst van zijn eigen pleidooi voor het hooggerechtshof in Jakarta. Het archief bevat nauwelijks materiaal over de rol die Hamid speelde bij de onderhandelingen tussen Nederland en Indonesië in de aanloop naar de Indonesische onafhankelijkheid. Wel aanwezig met betrekking tot Hamids bestuurlijke carrière zijn de verslagen die hij maakte van zijn reizen naar de VS en Saoedi-Arabië (1947) in het kader van de Indonesische kwestie. Belangwekkend zijn ook twee albums met Didi’s verslag (aangevuld met ingeplakte foto’s, brieven etc.) van een bootreis naar Indonesië in 1961-1962. Het archief bevat een grote hoeveelheid fotomateriaal, waaronder een gebonden familiealbum van de familie Van Delden, en ook andersoortig materiaal met betrekking tot enkele leden van deze familie. Noemenswaardig in dit opzicht is een afschrift van het reisjournaal van de inbezitneming van westelijk Nieuw-Guinea, in 1828-1829 opgesteld door A.J. van Delden, commissaris voor Nieuw-Guinea. Een aparte rubriek heeft betrekking op het in Den Haag gevestigde Adoptie Comité Pontianak, dat werd opgericht nadat deze steden in 1947 een soort stedenband waren aangegaan. Dit deel van het archief bevat, naast onder meer verslagen van vergaderingen van het comité, ook stukken over een aquarium- en terrariumtentoonstelling in Den Haag, waarvoor vanuit Pontianak een zending dieren, planten en andere naturalia werd ontvangen.

Selectie en vernietiging

Bij de bewerking is enkel overtollig materiaal afgezonderd voor vernietiging (zoals dubbelen).

Aanvullingen

De familie is nog in het bezit van enige correspondentie van Hamid. Het is denkbaar dat dit materiaal op termijn wordt overgedragen aan het Nationaal Archief.

Verantwoording van de bewerking

Voorafgaand aan de bewerking was het archief vrijwel ongeordend. Bij de indeling zijn de levensloop en loopbaan van Hamid als uitgangspunt genomen. De gekozen ordening (zie beneden) vloeit hieruit voort. Hoewel hun levens nauw met elkaar verweven waren, leefden de echtelieden mede vanwege Hamids gevangenschap gedurende lange tijd gescheiden van elkaar. Mede om deze reden is ervoor gekozen een deel van de stukken die Didi’s leven betreffen onder te brengen in een aparte rubriek. De correspondentie is ten dele ondergebracht in een aparte rubriek; hoewel voornamelijk van Didi afkomstig, betreft een groot deel hiervan immers ook het leven van Hamid, hun kinderen et cetera. Briefwisselingen die uitsluitend een specifiek onderwerp betreffen (zoals Hamids gevangenschap) zijn in de betreffende rubrieken geplaatst. Vanwege de beperkte omvang van het archief zijn de bestanddelen in veel gevallen tot op stuksniveau beschreven.
Voor het duiden van de stukken in het Indonesisch is dank verschuldigd aan Katja Paijens, de biografe van Hamid, en Julinta Hutagalung, collega bij het Nationaal Archief.

Ordening van het archief

Het archief is onderverdeeld in zeven rubrieken. Rubriek A bevat correspondentie. Deze is grotendeels apart beschreven per afzender, maar ook voor een deel globaal als ‘overige correspondentie’ en alfabetisch geordend op naam van de afzender. Van de correspondentie met familieleden is een groot deel bijeengebracht in één inventarisnummer. De ingekomen brieven naar aanleiding van Hamids vrijlating uit gevangenschap en zijn overlijden waren geordend in aparte mapjes en zijn als aparte bestanddelen gehandhaafd. Enkele briefwisselingen met betrekking tot specifieke onderwerpen zijn ondergebracht in andere rubrieken. Rubriek B en C betreffen de levensloop van beide archiefvormers, Hamid en Didi Alkadrie-van Delden, terwijl rubriek D en E stukken bevatten met betrekking tot respectievelijk het geslacht Alkadrie en andere leden van de familie Van Delden. De stukken betreffende het Adoptie Comité Pontianak zijn ondergebracht in een aparte rubriek (F), mede omdat een deel hiervan niet direct betrekking heeft op de activiteiten van de archiefvormers. Rubriek G, tot slot, bevat de resterende documentatie. Binnen de rubrieken en, indien van toepassing, binnen de afzonderlijke bestanddelen is een chronologische ordening aangebracht.