Het Nationaal Archief geeft geregeld stukken in bruikleen aan musea, archieven en andere instellingen. In Stedelijk Museum Alkmaar is vanaf 10 oktober de tentoonstelling Van water naar land - Jan van Scorel en Pé Okx te zien. Met zes bruiklenen draagt het Nationaal Archief bij aan de mooie en bijzondere verhalen over de transformatie van water naar land. De conceptkaart van de bedijking van de Zijpe (1552) van Jan van Scorel vormt het hart van de tentoonstelling.
De tentoonstelling Van water naar land - Jan van Scorel en Pé Okx is tot en met 28 februari 2027 te zien in Stedelijk Museum Alkmaar.
Een visionair ontwerp
Jan van Scorel (1495–1562) was een belangrijke Noord-Nederlandse alleskunner. Naast schilder was hij ook kaarttekenaar, uitvinder en zakenman. De conceptkaart van de bedijking van de Zijpe laat zien hoe Van Scorel zijn artistieke verbeeldingskracht inzette voor een concreet maatschappelijk vraagstuk: de bedijking van de Zijpe; een gebied dat eeuwenlang kwetsbaar was voor overstromingen. Dit ambitieuze plan ontstond in de laatste fase van zijn leven en laat een verrassend aspect van zijn kunstenaarschap zien. Vanuit dit historische ontwerp ontdekken bezoekers aan de tentoonstelling hoe kunstenaars door de eeuwen heen hebben bijgedragen aan de transformatie van water naar land. Tegelijkertijd nodigt de tentoonstelling uit om na te denken over de menselijke invloed op het landschap. Een thema dat, in een tijd van klimaatverandering en stijgende zeespiegels, actueler is dan ooit.
Zestiende-eeuwse en hedendaagse kunst in één tentoonstelling
Naast historische schilderijen, kaarten en ontwerpen is werk te zien van hedendaags kunstenaar Pé Okx. In zijn werk onderzoekt hij de relatie tussen mens, natuur en landschap. Door zijn werk naast dat van Jan van Scorel te tonen, ontstaat een relatie tussen vroeger en nu.
Collectie Nationaal Archief
Onze collectie bestaat uit 144 kilometer gedrukte of handgeschreven documenten, zo'n 300.000 kaarten en tekeningen, circa 15 miljoen foto’s en 1,2 petabyte aan digitale bestanden. Bekijk onze kaartencollectie via de themapagina kaarten en tekeningen.
- Jan van Scorel, Concept van de Bedijkingen van de Zijpe 1552, 4.VTH, inv. nr. 2486.
- Jan van Scorel, Kaart van de Zijpe, manuscript, ca 1552, 4.VTH, inv. nr. 2473.
- Simon Meeuwsz., polderindeling Zijpe, 1553, 3.20.87, inv. nr. 323.
Bruiklenen aan andere musea
Naast de tentoonstelling in Stedelijk Museum Alkmaar starten in deze periode nog drie andere tentoonstellingen met bruiklenen van het Nationaal Archief:
- Museum Gouda – Wonder Walls, Geweven meesterwerken – 26 september tot en met 29 maart 2027.
- Museum van de Geest – Outlander Art. 150 jaar outsiderkunst in Nederland – 1 oktober tot en met 10 oktober 2027.
- Keramiekmuseum Princessehof - Koffie? Een Nederlands verhaal in keramiek – 10 oktober tot en met 29 augustus 2027.
