In de periode van ca. 1795 tot 1940 zijn verschillende opeenvolgende bestuursorganen belast geweest met de defensie van Nederland. Aangezien bij reorganisatie de archieven van de oude opgeheven instelling werden overgedragen aan het nieuwe defensieorgaan, heeft herhaaldelijk verdeling plaats gevonden van het kaarten- en tekeningenbestand van de Genie, waaronder de Plans van Gebouwen. Dit heeft grote invloed gehad op de samenstelling, ordening en structuur van het kaarten- en tekeningenarchief van de Genie, dat voor de definitieve overdracht aan het ARA in 1950-1955 herhaaldelijk verspreid is geraakt.
Aanvankelijk werden na 1795 alle militaire kaarten en tekeningen van de oude generaliteitsinstellingen in Den Haag bij het departement van Oorlog in 1798-1800 bijeengebracht. In 1808 werd het Genie-archief naar het Depôt-generaal in Amsterdam overgebracht, dat vervolgens in 1810-1811 naar Parijs werd afgevoerd. In 1815-1816 werden deze kaarten en tekeningen met de overige "Hollandse" archieven - incompleet - teruggehaald in opdracht van koning Willem I.
Na de afscheiding van België, werd het zogenaamde Belgische archief met de kaarten en tekeningen van de Belgische vestingen tot 1830 uit het Genie-archief verwijderd en in 1839-1840 afgevoerd. De overige buitenlandse kaarten werden in 1864 bij een volgende afsplitsing van het Genie-archief aan het Topografisch Bureau overgedragen, zodat bij de Genie de kaarten, tekeningen, memories enz. met betrekking tot Nederland achterbleven.
Uit dit kaarten- en tekeningen-archief van de Genie werden incidenteel nummers vernietigd of gelicht voor de administratie, totdat het na de capitulatie van mei 1940 tenslotte als "oorlogsbuit" in beslag werd genomen door de Duitse bezetter; In 1940 werd in tegenstelling tot 1810 het Genie-archief niet weggevoerd maar op last van de Duitse bezetters centraal opgeslagen te Delft. In 1940 werd hier begonnen met de ordening van de archieven van Defensie en legeronderdelen door Nederlandse officieren, die in het kader van de demobilisatie eind 1940 werden belast met de inventarisatie. Samenvattend wordt de volgende reconstructie gegeven van de wisselende lotgevallen van het kaarten- en- tekeningenarchief van de Genie tot aan de definitieve overdracht in 1950 aan het Algemeen Rijksarchief. (zie schema bijlage 1) C. Koeman, Collections of maps and atlases in the Netherlands, 1961 196-197.
De basis van het kaarten- en tekeningenarchief van de Genie werd in de 18e eeuw gelegd door de Raad van State, dat als bestuursorgaan was belast met de landsverdediging en de militaire zaken van de Generaliteit. De Raad van State had tevens het beheer en controle over de vestingwerken en gebouwen die ten laste van de Generaliteit in de gehele Republiek werden aangelegd. Hiervoor had de Raad sinds 1688 militaire ingenieurs in dienst, die vanaf 1714 voor de aanbesteding en uitvoering van werken behalve de bestekken en kostenbegroting ook de nodige plans, profillen en grondtekeningen van de vestingbouwwerken moesten inzenden ter goedkeuring van de Raad in Den Haag. Vanaf 1740 werd door de Raad de inlevering van kaarten, tekeningen en memories door ingenieurs bij het verlaten van de dienst en overlijden verplicht gesteld. Dit besluit was het begin van een archiefvorming bij de Raad, waar de secretaris werd belast met het beheer van de ingezonden kaarten en tekeningen. In de loop van de 18e eeuw werd op deze wijze bij de Raad een kaarten-en tekeningenarchief gevormd dat afzonderlijk van de resoluties en brieven werd bewaard en opgeborgen in een speciale ladenkast naast de raadkamer van het college in Den Haag. Blijkens oude inventarissen uit 1749 is bij de Raad van State in de 18e eeuw een omvangrijk kaarten- en tekeningenarchief aangelegd. Hiervoor werd in 1790 de ingenieur J. van Westenhout benoemd tot kaartbeheerder bij de Raad van State. Behalve in Den Haag, werden ook in de vestingen door de militaire ingenieurs tekeningen, plattegronden, kaarten en memories voor de verdediging van de vesting bewaard in de garnizoensarchieven. ARA, 1.01.19 R.v.State mv. nr. 244 resolutie van. 9-2-1740;. ibidem inv.nr. 2593 lijst, van W.T. Hattinga uit 1749. .Ibidem inv. nr. 371 res. 15-11-1790. ARA, 2.13.13.04. Inspecteur-Generaal Fortificatiën, 1813-1826, inv.nr. 179 lijst uit 1795-1798. In totaal zijn in deze Lijst 385 kaarten en tekeningen beschreven, en 169 overige losse kaarten en oude stukken in een kist van "weinig. belang". Scholten, (1989), 140-145.
Na 1795 werd het tekeningenarchief gevormd bij de Raad van State in stand gehouden en zelfs uitgebreid onder het nieuwe Bataafse bestuur. Het Comité tot de Algemene Zaken van het Bondgenootschap te Lande, dat de militaire taken had overgenomen van de opgeheven Raad van State, gelastte reeds op 18 april 1795 de Genie-officieren ontslagen uit de militaire dienst tot inlevering van: .. . alle papieren, hetzij kaarten, plans, projecten, profillen, tekeningen van Arsenalen, pulvermagazijen, sluizen, memories als andersints den Lande concerneerende... ARA, 2.01.14.02 Departement van Oorlog voor 1813, mv. nr. 1294B. Extract resol. 18-4-1795.
In de loop van de 18e eeuw was het onder de militaire ingenieurs gebruikelijk om de kaarten en tekeningen getekend in dienstverband als hun particulier eigendom te beschouwen en onder zich te houden, ook bij overplaatsing. Ondanks diverse voorschriften van de Raad van State tegen deze praktijk werden door ingenieurs toch complete particuliere kaarten- en tekeningenverzamelingen gevormd, die pas jaren later werden ingeleverd ter aanvulling van het kaartarchief van de Raad van State. Ook na 1795 bleef deze praktijk in gebruik.
In 1795 werd voor het kaarten- en tekeningenarchief van de Raad van State, door het Comité te Lande, de ingenieur Van Westenhout opnieuw als beheerder aangesteld. Als Directeur van militaire plans en kaarten maakte hij in 1795-1796 een eerste inventarisatie van de ingezonden kaarten van de militaire ingenieurs. ARA, 1.0.19,Rv. State resoluties van 9-2-1740; 9-7-1783; 22-3-1785.ARA 2.01.14.01 Comité te Lande inv.nrs. 1 en 22 Resolutie. 29-3-1795 . nr.49. ARA, 2.13.1304 Genie inv. nr. 179. Het betrof de archieven van de volgende ingenieurs: B.Aardenburg; J.C. Brui; Guichnon de Chatillon; J.I. Geijier; W. Hoithuijs; J.H. Hottinger; S. Kupfer; M.J. de Man; J.L. van der Meer; J. Pierlinck; J. Scholten; C. Schuller;. M.A. Snoek; C. van Sorgen; G. Spengler; J.P. van Suchtelen;. W Tiddens; N.Tieboel.
De opheffing van oude generaliteitsinstellingen na 1795 had tot gevolg dat met de desbetreffende archieven ook de kaarten en tekeningen afkomstig van deze instellingen werden samengevoegd. In 1798 werden eerst de kaarten en tekeningen die waren verzameld door de stadhouders Willem IV en V van het oude hof overgebracht naar het departement van Oorlog. De stadhouderlijke kaartenverzameling, die vanaf 1695 was aangelegd, werd samengevoegd met de militaire kaarten afkomstig van de Raad van State en de ingenieurs, die eveneens in 1795 waren overgebracht naar het departement van Oorlog. In 1795 zijn niet alle kaarten uit de bibliotheek van stadhouder Willem V in beslag genomen door de Fransen, zoals vermeld bij Scholten (1989) p.140-145. Ten onrechte, want in 1798 worden de kaarten gelicht voor de samenstelling van de Krayenhoff-kaart, en in 1800 laat Van Hooff deze stadhouderlijke collectie opnieuw ordenen.
De kaarten en tekeningen van het voormalige gewest Holland en de Gecommitteerde Raden bleven aanvankelijk berusten onder het Departement Hollandse fortificatiën. Onder directie van kolonel-ingenieur C.R.Th. Krayenhoff werd deze fortificatie-dienst na 1795 voortgezet tot aan de opheffing in 1798. Toen leverde Krayenhoff de "Hollandse" militaire kaarten in bij het nieuwe provinciebestuur, dat tenslotte in 1800 de kaarten van o.a. de Gecommitteerde Raden overdroeg aan het departement van Oorlog. ARA, 3.02.26 Financiële Commissie van het vm. gewest Holland inv.nr. 196 en ARA, 4.OMM inv.nr. N 214 Memorie van 6-3-1800 door de Financiële Commissie van Holland aan het Uitvoerend Bewind. Staat en notitie van alle .plans, kaarten, memoriën en verdere stukken tot het Defensiewezen der Republiek in het gemeen behorende en nog onder directie der Finantieele Commissie over het voormalige gewest Holland behorende.
De inzending van de militaire archieven en de kaarten, atlassen, tekeningen, maquettes enz. sinds 1795 had een opeenstapeling tot gevolg ... in een der vertrekken van het Agentschap van Oorlog in zeer verwarden staat... Hoewel de overgenomen kaarten in 1796 waren geïnventariseerd door ingenieur J. van Westenhout, was met diens ontslag in 1797 ook de functie van Directeur van militaire plans en kaarten opgeheven. De aanstelling in 1798 van een chartermeester bij het departement van Oorlog voor het archiefbeheer die tevens werd belast met het kaart- en tekeningenbeheer, bracht hierin geen verbetering. In 1800 zag de Directeur-generaal van fortificatiën H. van Hooff zich genoodzaakt om de chartermeester opdracht te geven alle plans en kaarten opnieuw te ordenen. Ook deze inventarisatie leidde niet tot een goed kaartbeheer, want reeds twee jaar later was een nieuwe herordening nodig. In 1802 werd op voorstel van Van Hooff besloten om alle plans, kaarten en memories, ook die sinds 1795 reeds waren opgelegd in archief, uit de charters te lichten en voortaan apart te bewaren. Hiermee werd het afzonderlijke beheer van de kaarten en tekeningen gescheiden van het geschreven archief, zoals reeds voor 1795 bij de Raad van State het geval was geweest, weer in ere hersteld. ARA, 2.13.13.04 Genie inv.nr 179. Geleidebrief Van Hooff van 26-4-1800. aan de Agent van Oorlog. ARA, 2.01.14.02 Oorlog voor 1813 inv. nr. 440 Verbaal van 29-1-1802 .nr. 2398. Na 1802 werden de plans, kaarten, memories e.d. apart geordend en bijgeschreven in de inventaris van militaire plans aangelegd door J. van Westenhout in 1795-1796.
Na de pensionering van Van Hooff in 1803 werden de taken van de directeur- generaal van fortificatiën overgenomen door een Bureau de Genie dat bij het departement werd ingesteld. Dit Bureau hield tevens toezicht over het beheer van de kaarten en tekeningen die ter deponering naar het departement van Oorlog werden ingezonden. Hiervoor werd opnieuw de funktie van Directeur van Militaire plans en kaarten ingesteld. Omdat in 1803 ook de kaarten en tekeningen die afkomstig waren van het voormalige Comite te Lande uit 1795-1798 ter inventarisatie werden overgedragen, kreeg de directeur een opzichter als assistent toegevoegd. Tot hun taak behoorde ook de taxatie van de militaire papieren, kaarten en plans die door de militaire ingenieurs na ontslag of overlijden werden ingezonden, en waarvoor een vergoeding werd toegekend aan de familie als pensioen. ARA, 2.01.01.05 Staatsbewind. inv. nr. 198 resolutie van 15-3-1803 nr. 3 ;Resolutie van 14-6-1803 nr. 45a, benoeming Snouckaert van Schouwenburg tot Directeur van Militaire Charters, Kaarten en plans. Ibidem inv. nr. 88 resolutie van 18-7-1803 nr. 41. Bij het Bureau de Genie werden ingenieurs van der Plaat en J. van Westenhout benoemd, de laatste was in 1798 ontslagen.
In 1806 werden de Genie-kaarten en tekeningen van het Departement van Oorlog ondergebracht bij het Depôt-generaal van Oorlog, opgericht naar Frans voorbeeld door koning Lodewijk Napoleon. Het Depôt-generaal, dat onder leiding stond van directeur C.R.Th. Krayenhoff, had tot hoofdtaken het verzamelen en bewaren van alle gegraveerde of getekende topografische kaarten, memories, verkenningen. Hiertoe behoorde ook de werkzaamheden ter voltooiing van de nieuwe topografisch-militaire kaart van Nederland, die sinds 1798 onder leiding van Krayenhoff in voorbereiding was. Tevens had het Depot tot taak de beschrijving van de krijgsgeschiedenis van Holland. Hiervoor werd al het archiefmateriaal betreffende de defensie bij het Depot in Den Haag verzameld, waaronder ook de kaarten en tekeningen van de ministeries van Oorlog en Marine en van Koloniën. Het Depot, dat eind 1808 verhuisde naar Amsterdam, was onderverdeeld in drie afdelingen:
In 1807 werd aan het Depot een vierde bureau toegevoegd speciaal voor het archiefmateriaal van de Artillerie en Genie, dat in een afzonderlijk lokaal van het Depot werd opgeborgen en gecatalogiseerd. Deze centralisatie van het archiefbeheer leidde tevens tot uniforme regels voor de registratie, archivering en ontsluiting bij het Depot in 1808. ARA, 2.01.01.05 Staatsbewind mv. nr. 85 Resolutie van 14-6-1803 nr. 45A. aanstelling directeur militaire plans enz. ARA 2.01.14.05 Depot-generaal van Oorlog, mv. nr.1 KB van 18-7-1806 nr. 29- 30 oprichting Depot; mv. nr. 3 KB van 5-6-1807 nr. 7 Bureau Artillerie en Genie; inv.nr. 21 Instructie 4-3-1808 Chef-conservator der charters bij het Depot.
Na inlijving van 1810 werd het Hollandse Depot-Generaal van Oorlog opgeheven en samengevoegd met het Franse Depôt de la Guerre, waardoor de Hollandse archieven en het gehele kaarten- en tekeningenmateriaal eind 1810 van Amsterdam naar Parijs werd afgevoerd. In Parijs werd De Man, die in 1806-1810 onder-directeur van het Hollandse Depot was geweest, belast met de Hollandse archieven. ARA, 2.01.14.05 Depot-Generaal van Oorlog, inv. nrs. 33-32. De lijsten (nrs. 12-17) van plans en kaarten uit het Depot-generaal van Oorlog afgevoerd vermelden ca. 400 plans van veldslagen; 769 diverse plans; 132 topografische kaarten; 200 bouwtekeningen, 27 atlassen en 50 maquettes van vestingen.
Na de vrede met Frankrijk werd De Man in 1815, inmiddels in dienst van het nieuwe Koninkrijk, door Willem I opnieuw naar Parijs gestuurd om het in 1810-1811 verdwenen archiefmateriaal van het Hollandse Depot-generaal terug te vorderen ten behoeve van het Archief van Oorlog en Topografisch Bureau dat in 1814 was opgericht. Hoewel door De Man in 1815-1816 het grootste gedeelte van het Hollandse kaartmateriaal uit het Depôt werd gerestitueerd, werd slechts een vierde gedeelte van het totale aantal Genie-tekeningen dat in 1810 naar Parijs was afgevoerd terugbezorgd. Omdat het Archief van Oorlog slechts drie kasten had voor de opslag van de gerestitueerde kaarten en tekeningen die in 24 kisten in 1816 werden ontvangen, werd een gedeelte thuis opgeslagen bij De Man. ARA, 2.13.68.04 Archief van Oorlog en Top. Bureau, inv. nr. 16. De verzendlijst uit 1815-1816 vermeldt ca. 50 nrs. plans van gebouwen en fortificaties, terwijl in 1810 ca. 200 nrs. werden afgevoerd uit het Depot. Er ontbraken enige van de 27 delen met bouwtekeningen uit 1751 van de Raad van State. Scholten, F., Militaire topografische kaarten, (1989) 140-145. 2.13.01 inv. nr.4097 Verbaal 4-3-1899 nr. 33 De Man bewaarde de Atlas Halma in 1816-1838 thuis.
Belangrijk Hollands kaartmateriaal was in 1814 reeds voor de komst van De Man bij de opmars van de Pruissen naar Parijs uit het Franse Depôt de la Guerre als oorlogbuit meegenomen, waaronder de Hottinger-kaart en de Hattinga-atlassen die pas in 1823 werden gerestitueerd. ARA, Staatssecretarie inv nr. 1577 van KB 13-1-1823 nr.108. ARA, 2.13.13.04 Genie inv. nr. 181. Inventarislijsten van overname van de archieven, plans, memories en verdere stukken in de vestingen van de Franse Genie aan de Nederlandse ingenieurs 1814. In totaal betrof het ca. 500 nrs. met kaarten en tekeningen, deels van oudere datum.
Aangezien sinds 1810 het kaart- en tekeningenmateriaal van de Genie verspreid en in wanorde was geraakt, werd in 1814 het archiefbeheer gecentraliseerd door de oprichting van het Archief van Oorlog en het Topografisch Bureau van het departement van Oorlog onder directie van M.J. de Man. Het Archief van Oorlog kreeg tot taak het beheer van alle militaire kaarten en tekeningen en memories zowel bij het Departement, als verspreid aanwezig in de vestingen. De ingenieurs werden verplicht om met de garnizoenspapieren ook de kaarten en tekeningen behorend tot het Archief van Oorlog jaarlijks naar het Departement in te zenden, ter registratie en stempeling bij het Topografisch Bureau. Het Topografisch Bureau had tevens tot taak de kartering en uitgave in druk van militaire kaarten van Nederland en de koloniën. Ook de praktijk van vervreemding van kaarten en tekeningen door de genie-ingenieurs werd aan banden gelegd door de instructies voor Korps der Genie in 1815. ARA, 2.13.01 Ministerie van Oorlog 1813-1913, inv.nr. 14555 Instructies Directeur, Archivist of chartermeester Archief van Oorlog en Topografisch Bureau. Ibidem Instructie dienst Korps Ingenieurs volgens KB van 14-14815.Nr. 30 art 27-30 stempelen en inlevering van plans en kaarten. Modellen 4.OMD. inv.nr. 121 Stempelpers Archief van Oorlog. Recueil Militair, 1815, p. 169.
Bij reorganisatie van 1826 werd het Archief van Oorlog en het Topografisch Bureau gesplitst. Het Archief behield de centrale depot-functie voor alle plans, kaarten en memories die na 1826 verplicht moesten worden ingeleverd door de ingenieurs. Recueil Militair, 1826 II 380-381. ARA, 2.13.13.04 Genie inv. nr. 180 KB van 14-10-1826 Nr. 161. deponering van kaarten van: Le Fevre de Montigny 1821 ; D.G.B. Dalhoff 1824; C.R.T. Krayenhoff 1824; W. Lobry; J.P. van Woensel; E.G. van der Plaat; J.G. Siderius; Ook na 1826 werden er kaarten niet stipt ingeleverd, zoals blijkt uit de veilingen van de inboedel va o.a. Krayenhoff in 1840 zie C. Koeman, Collections, (1961) 80.
Na 1840 werd de Algemene Directie der Genie als zelfstandige orgaan opgeheven en als Afdeling Materieel der Genie toegevoegd aan het Departement. Als gevolg hiervan werd het Archief van Oorlog samengevoegd met het Archief van de afdeling Genie tot een archief, dat sindsdien het Archief der Genie werd genoemd. In 1851 werd de afdeling Genie gereorganiseerd tot Bureau Materieel der Genie, in 1878 vervolgens tot de 6e afdeling en tenslotte van 1880 tot 1940 tot 5e Afdeling Genie van het Departement van Oorlog. Deze 5e afdeling Genie was onderverdeeld in drie bureau's voor personeel en kazernering; comptabiliteit en vestingwerken dat tevens was belast met het beheer van het Archief der Genie. E. Burger, Institutionele geschiedenis van de leiding van het wapen der Genie 1841-1914 (Den Haag 1991) 21.
De uitbreiding van de taken en bouwproduktie van de Genie had tot gevolg dat het aantal kaarten en tekeningen in de archieven gestaag toenam, zodat reeds in 1847-1849 tot incidentele vernietiging van plans en kaarten uit het Archief van de Genie werd overgegaan. ARA, 2.13.01 min. v. Oorlog Verbalen inv. nr. 3362. bericht van 16-11-1847 nr. 68 chef Afd. Genie vernietiging van 474 plans van geen waarde voor de dienst. Ibidem inv.nr. 3374 Verslag van 8-8-1849, van majoor Welsink belast met de leiding der werkzaamheden betr. het bureau Materieel; der Genie omtrent het afvoeren en vernietigen van (situatie)kaarten tot het archief van Afd. Genie van Oorlog.
In 1864 werd door de minister van Oorlog besloten tot een nieuwe taakverdeling tussen het Archief van de Genie en het Topografisch Bureau. Het leidde tot een volgende archiefverdeling waarbij uit het Archief der Genie de kaarten, tekeningen en memories betreffende het buitenland werden afgesplitst en overgedragen aan het Topografische Bureau, later Topografische dienst: Het Archief der Genie behield slechts de kaarten, tekeningen en memories van Nederland als gevolg van de beperking van het takenpakket in 1864. ARA, 2.13.46 Topografische Dienst inv.nr. 55 Nota voor de Bureaux Genie en Topografie van 30 april 1864 nr.34 S. Zie ook Koeman, C. (1961) 196-197.
Naar aanleiding van de ontmanteling van de oude vestingen die volgens de Vestingwet in 1874 werden opgeheven, werd na 1875 een begin gemaakt met de periodieke schoning van de Genie-archieven. ARA, 2.13.01 min. v. Oorlog Verbalen inv. nr. 3615 Verbaal van 28-10-1875 nr. 53G Goedkeuring voorstel tot beperking van de omvang der archieven van de Genie door periodieke vernietiging van bescheiden, met opgave van categorieën en bewaartermijnen. ARA, 2.04.13 Ministerie van Binnenlandse Zaken, Afd. Kunsten en Wetenschappen 1875-1918, inv. nr. 2426 Stukken betr. de overdracht van kaarten van de Genie 1886-1908. 2.13.01. Ministerie v. Oorlog, inv. nr. 14105 index 1886, inv. nr. 14111 index 1887.; nrs. 3844 exh. 15-7-1886 nr.20; 3845 exh. 25-7-2886 nr. 16 ontlasting Genie-archieven van vestingplans en tekeningen. Sinds 1908 op het ARA beheerd als bestand Oorlog Binnenlandse Zaken 4.OBZ.
Behalve door vernietiging werden na 1895 uit het Archief der Genie tevens tekeningen gelicht ten behoeve van de Inspecteur der Genie, die na raadpleging niet werden geretourneerd maar afzonderlijk bewaard bij het Technisch Bureau. ARA, 4.OITB Plaatsingslijst van tekeningen van de Inspectie der Genie, Technisch Bureau. Burger, (1991) p.20-30.
Het Genie-archief nam in omvang in de 20-er jaren van deze eeuw niet toe, doordat er geen archiefstukken van de Genie-diensten ter deponering werden ontvangen. In 1924 werd besloten om de archiefbescheiden van gebouwen en werken die niet meer bij de Genie in beheer waren of zonder administratieve waarde voor Genie-diensten over te dragen aan het zogenaamde Krijgsgeschiedkundig Archief. Dit Archief was aan het eind van de l9e eeuw in Den Haag opgericht ten behoeve van de militaire geschiedschrijving van Nederland. Hiervoor werd een bibliotheek opgezet en tevens werd een verzameling 18e-19e eeuwse documenten, handschriften en archiefstukken, aangelegd. 75 jaar Militaire Geschiedschrijving, in Jaarboek van de Koninklijke Landmacht (1966) 317-325. ARA, 3.09.03 inv. nr. 674 Mededeling van 10-10-1924 departement v. Oorlog Ve afd. Genie nr.98 overdracht archiefstukken berustend onder Genie-autoriteiten aan het Krijgsgeschiedkundig Archief. Legerorder,' 1920 nr. 188.; Legerorder 1924 nr. 171.
Tenslotte werden in 1933 een groot aantal kaarten en tekeningen verwijderd uit het Geniearchief ten behoeve van het Nederlands Legermuseum "Generaal Hoefer" in het kasteel Doorwerth bij Renkum. Het betrof 'plans van gebouwen en vestingplans die in bruikleen aan het Legermuseum werden gegeven omdat deze hier beter tot hun recht zouden komen dan in de stoffige archiefkasten op zolder van het Departementsgebouw aan het Plein te Den Haag. ARA, 4.OMM 246 Register OPV toezending van Plans van gebouwen d.d.13-2-1933. Zie ook het Jaarverslag van het Weermachtsarchief 1940-1941 p.4.
Na de capitulatie werd eind mei 1940 de bibliotheek en het archief van het ministerie van Defensie met de Genie-kaarten en tekeningen op de zolder van het Departementsgebouw aan het Plein te 's-Gravenhage ontruimd voor de inkwartiering van de Duitse legerleiding en tijdelijk overgebracht naar panden elders in de stad. ARA, 2.13.01 min. v. Defensie inv. nr. 5244 Kabinetsorder nr. 9 van 21-5-1940 Archief en bibliotheek van Defensie verhuisd van het Plein 4 naar Koninginnegracht 13 te Den Haag.
Aangezien de Nederlandse archieven van Defensie als "krijgsbuit" in aanmerking kwamen voor inbeslagname door de Duitse bezetter, werd door het Afwikkelingsbureau van het departement van Defensie, dat was belast met de demobilisatie, de inlevering gelast van de Defensie-archieven van de landmacht en de marine tot 1940. Deze archieven, waaruit niets mocht worden vernietigd, werden voorlopig centraal opgeslagen in een oude sigarenfabriek van de firma Hillen te Delft.
Reeds in november 1940 gaf de Duitse Wehrmacht toestemming om de verzamelde archieven te laten beheren door gedemobiliseerde Nederlandse officieren, en zag af van inbeslagname. In verband met de omvang van de Defensie-archieven die in Delft werden ingeleverd, bleek spoedig dat een grotere organisatie nodig was voor de ordening en het archiefbeheer. Door de Duitse Commissaris voor de demobilisatie van de Nederlandse Weermacht werd per 1 december 1940 hiervoor het Weermachtsarchief opgericht, dat weliswaar een Nederlandse directie kreeg maar onder Duits toezicht stond. Aangezien het Weermachtsarchief tot hoofdtaak had het verzamelen, beheren en ordenen van alle archieven van de weermacht werden tevens de kaarten en tekeningen van het Genie-archief eind 1940 overgedragen aan deze nieuwe archiefdienst. ARA, 2.21.061 Collectie Fabius inv. nr. 365. Jaarverslag over 1940-1941 van het Weermachtsarchief door G. Fabius, directeur Weermachtsarchief.
Dit was echter niet het geval met de archieven van de Eerstaanwezend ingenieurs en opzichters in de vestingen, die in oktober 1940 werden opgeheven. In het kader van de demobilisatie werden de ingenieurs ontslagen en de tekeningen en archieven overgedragen aan de Duitse militaire instanties die waren belast met de verdere afwikkeling van de Eerstaanwezendschappen. De militaire gebouwen, werken en terreinen voorheen in beheer van het ministerie van Defensie werden in 1941 overgedragen aan de Dienst voor Bijzonder Beheer ressorterend onder de Directie van de Waterstaat. Volgens inlichtingen CAD Defensie, brief van 10-4-1995 (DV1694), bestond de dienst uit drie arrondissementen: Noord (Amsterdam), Midden (Utrecht) en Zuid (Breda). ARA, 2.13.01 inv.nr. 5098. Bevel van 30-10-1940 van de Duitse commissaris voor de demobilisatie tot opheffing van de bureaux van de Eerstaanwezendschappen.
Het Weermachtsarchief was vanaf april 1941 gehuisvest in het oude HBS-schoolgebouw aan het Bleijenburg nr. 38 tegenover het Rijksarchief in Den Haag. Bij het Nederlands Weermachtsarchief, zoals het archief vanaf eind 1941 werd genoemd, werden tijdens de oorlog ca. 30 gedemobiliseerde Nederlandse beroepsofficieren te werk gesteld. In het kader van een stage-opleiding tot archiefambtenaar bewerkten vijf officieren de Genie-archieven tot 1845 die voor overdracht aan het Rijksarchief toegankelijk werden gemaakt. Ibidem inv. nr. 4742 de Duitse autoriteiten belasten op 9 november 1940 het Hoofd regelingsbureau van Defensie met het beheer van de archieven van de Nederlandse land- en zeemacht verzameld in Delft. Het Weermachtsarchief werd opgericht in 1940, met als directeur Lt. Kol der Artillerie b.d. G. Fabius onder toezicht van De Beauftragte für die Heeresarchive beim Wehrmachtsbeheflshaber in den Niederlanden, Von Braun. Zie ook Jaarverslagen Nederlands Weermachtsarchief 1940-1944.
Ook de bewerking van de Genie-kaarten en tekeningen werd in 1941 ter hand genomen door Luit. kol. W.H. Schukking, nadat het Weermachtsarchief eerst de kaarten en tekeningen die in 1933 bruikleen waren gegeven aan het Legermuseum had teruggevraagd. Hierdoor zijn deze tekeningen gered van de vernietiging, want de rest van de museum-collectie ging eind 1944 verloren bij een bombardement op het Kasteel Doorwerth. Door Schukking werden de Genie-kaarten en tekeningen geordend en opgeborgen in portefeuilles, maar de bewerking kon niet door hem worden voltooid doordat hij zich in mei 1942 met de andere officieren van het Weermachtsarchief in krijgsgevangenschap begaf. Tijdens de oorlog werd in 1943 echter wel de catalogus van de vestingplans (4.OPV) voltooid. In feite zijn de Genie-kaarten en tekeningen door de overbrenging naar het Nederlands Weermachtsarchief in de periode 1940-1945 vrijwel ongeschonden gebleven, zeker in vergelijking met de elders berustende "geschreven" archieven van het departement van Defensie waarvan in 1945 veel verloren is gegaan. Tevens kwam door de demobilisatie een versnelde overdracht tot stand van de militaire kaarten en tekeningen van opgeheven Nederlandse legeronderdelen. Ibidem inv. nr. 4768 Bericht directeur Ned. Legermuseum afgifte archiefstukken aan de directeur van het Weermachtsarchief. inv. nr. 5071 Bericht 3 mei 1945 aan de directeur over de verwoesting Legermuseum op 27-12-1944: "Die Sammlungen liegen unter trümmern".
Na de Duitse capitulatie en bevrijding werd in 1945 het Nederlands Weermachtsarchief opgeheven en samengevoegd met het Krijgsgeschiedkundig Archief en Instituut van de Generale staf, omdat het archief in eerste instantie ten dienste stond van de krijgsgeschiedenis. Hieruit ontstond later het Archief van de Koninklijke Landmacht, dat de Genie-kaarten en tekeningen beheerde tot de definitieve overdracht aan het Algemeen Rijksarchief in 1950. Na overdracht werden in 1950 de revisietekeningen van kazernes uit 1880-1940, die na 1948 nog bij Defensie in beheer waren, gelicht uit de plans van gebouwen en in bruikleen gegeven aan het Archief van de Koninklijke Landmacht te Leiden. VROA XV (1942); VROAL XIX (1946). ARA 2.13.01 inv. nr. 5071 Verbaal d.d. 16-7-1945. Afd. II bureau 2 nr. 18. Indeling van Ned. Weermachtsarchief onder bevel van de Chef van de Generale Staf, later Krijgsgeschiedkundige Afdeling. De directeur van Weermachtsarchief gesteund door de Algemeen Rijksarchivaris pleitte tevergeefs om voortzetting van zijn archiefdienst. ARA .KT dossier 201.01 OPG: brief van 25-7-1950 directeur Archief Kon LM. bruikleenverzoek en brief van 31-7-1950 Nr. B293 Algemeen rijksarchivaris Graswinkel. De bruikleenperiode gold voor 5 jaar. 75 jaar Militaire Geschiedschrijving in: Jaarboek van de Koninklijke Landmacht (1966) 317.
In de periode van ca. 1795 tot 1940 zijn verschillende opeenvolgende bestuursorganen belast geweest met de defensie van Nederland. Aangezien bij reorganisatie de archieven van de oude opgeheven instelling werden overgedragen aan het nieuwe defensieorgaan, heeft herhaaldelijk verdeling plaats gevonden van het kaarten- en tekeningenbestand van de Genie, waaronder de Plans van Gebouwen. Dit heeft grote invloed gehad op de samenstelling, ordening en structuur van het kaarten- en tekeningenarchief van de Genie, dat voor de definitieve overdracht aan het ARA in 1950-1955 herhaaldelijk verspreid is geraakt.
Aanvankelijk werden na 1795 alle militaire kaarten en tekeningen van de oude generaliteitsinstellingen in Den Haag bij het departement van Oorlog in 1798-1800 bijeengebracht. In 1808 werd het Genie-archief naar het Depôt-generaal in Amsterdam overgebracht, dat vervolgens in 1810-1811 naar Parijs werd afgevoerd. In 1815-1816 werden deze kaarten en tekeningen met de overige "Hollandse" archieven - incompleet - teruggehaald in opdracht van koning Willem I.
Na de afscheiding van België, werd het zogenaamde Belgische archief met de kaarten en tekeningen van de Belgische vestingen tot 1830 uit het Genie-archief verwijderd en in 1839-1840 afgevoerd. De overige buitenlandse kaarten werden in 1864 bij een volgende afsplitsing van het Genie-archief aan het Topografisch Bureau overgedragen, zodat bij de Genie de kaarten, tekeningen, memories enz. met betrekking tot Nederland achterbleven.
Uit dit kaarten- en tekeningen-archief van de Genie werden incidenteel nummers vernietigd of gelicht voor de administratie, totdat het na de capitulatie van mei 1940 tenslotte als "oorlogsbuit" in beslag werd genomen door de Duitse bezetter; In 1940 werd in tegenstelling tot 1810 het Genie-archief niet weggevoerd maar op last van de Duitse bezetters centraal opgeslagen te Delft. In 1940 werd hier begonnen met de ordening van de archieven van Defensie en legeronderdelen door Nederlandse officieren, die in het kader van de demobilisatie eind 1940 werden belast met de inventarisatie. Samenvattend wordt de volgende reconstructie gegeven van de wisselende lotgevallen van het kaarten- en- tekeningenarchief van de Genie tot aan de definitieve overdracht in 1950 aan het Algemeen Rijksarchief. (zie schema bijlage 1.). C. Koeman, Collections of maps and atlases in the Netherlands, 1961 196-197.
De basis van het kaarten- en tekeningenarchief van de Genie werd in de 18e eeuw gelegd door de Raad van State, dat als bestuursorgaan was belast met de landsverdediging en de militaire zaken van de Generaliteit. De Raad van State had tevens het beheer en controle over de vestingwerken en gebouwen die ten laste van de Generaliteit in de gehele Republiek werden aangelegd. Hiervoor had de Raad sinds 1688 militaire ingenieurs in dienst, die vanaf 1714 voor de aanbesteding en uitvoering van werken behalve de bestekken en kostenbegroting ook de nodige plans, profillen en grondtekeningen van de vestingbouwwerken moesten inzenden ter goedkeuring van de Raad in Den Haag. Vanaf 1740 werd door de Raad de inlevering van kaarten, tekeningen en memories door ingenieurs bij het verlaten van de dienst en overlijden verplicht gesteld. Dit besluit was het begin van een archiefvorming bij de Raad, waar de secretaris werd belast met het beheer van de ingezonden kaarten en tekeningen. In de loop van de 18e eeuw werd op deze wijze bij de Raad een kaarten-en tekeningenarchief gevormd dat afzonderlijk van de resoluties en brieven werd bewaard en opgeborgen in een speciale ladenkast naast de raadkamer van het college in Den Haag. Blijkens oude inventarissen uit 1749 is bij de Raad van State in de 18e eeuw een omvangrijk kaarten- en tekeningenarchief aangelegd. Hiervoor werd in 1790 de ingenieur J. van Westenhout benoemd tot kaartbeheerder bij de Raad van State. Behalve in Den Haag, werden ook in de vestingen door de militaire ingenieurs tekeningen, plattegronden, kaarten en memories voor de verdediging van de vesting bewaard in de garnizoensarchieven. ARA, 1.01.19 R.v.State mv. nr. 244 resolutie van. 9-2-1740;. ibidem inv.nr. 2593 lijst, van W.T. Hattinga uit 1749. .Ibidem inv. nr. 371 res. 15-11-1790. ARA, 2.13.13.04. Inspecteur-Generaal Fortificatiën, 1813-1826, inv.nr. 179 lijst uit 1795-1798. In totaal zijn in deze Lijst 385 kaarten en tekeningen beschreven, en 169 overige losse kaarten en oude stukken in een kist van "weinig. belang". Scholten, (1989), 140-145.
Na 1795 werd het tekeningenarchief gevormd bij de Raad van State in stand gehouden en zelfs uitgebreid onder het nieuwe Bataafse bestuur. Het Comité tot de Algemene Zaken van het Bondgenootschap te Lande, dat de militaire taken had overgenomen van de opgeheven Raad van State, gelastte reeds op 18 april 1795 de Genie-officieren ontslagen uit de militaire dienst tot inlevering van: .. . alle papieren, hetzij kaarten, plans, projecten, profillen, tekeningen van Arsenalen, pulvermagazijen, sluizen, memories als andersints den Lande concerneerende... ARA, 2.01.14.02 Departement van Oorlog voor 1813, mv. nr. 1294B. Extract resol. 18-4-1795.
In de loop van de 18e eeuw was het onder de militaire ingenieurs gebruikelijk om de kaarten en tekeningen getekend in dienstverband als hun particulier eigendom te beschouwen en onder zich te houden, ook bij overplaatsing. Ondanks diverse voorschriften van de Raad van State tegen deze praktijk werden door ingenieurs toch complete particuliere kaarten- en tekeningenverzamelingen gevormd, die pas jaren later werden ingeleverd ter aanvulling van het kaartarchief van de Raad van State. Ook na 1795 bleef deze praktijk in gebruik.
In 1795 werd voor het kaarten- en tekeningenarchief van de Raad van State, door het Comité te Lande, de ingenieur Van Westenhout opnieuw als beheerder aangesteld. Als Directeur van militaire plans en kaarten maakte hij in 1795-1796 een eerste inventarisatie van de ingezonden kaarten van de militaire ingenieurs. ARA, 1.0.19,Rv. State resoluties van 9-2-1740; 9-7-1783; 22-3-1785.ARA 2.01.14.01 Comité te Lande inv.nrs. 1 en 22 Resolutie. 29-3-1795 . nr.49. ARA, 2.13.1304 Genie inv. nr. 179. Het betrof de archieven van de volgende ingenieurs: B.Aardenburg; J.C. Brui; Guichnon de Chatillon; J.I. Geijier; W. Hoithuijs; J.H. Hottinger; S. Kupfer; M.J. de Man; J.L. van der Meer; J. Pierlinck; J. Scholten; C. Schuller;. M.A. Snoek; C. van Sorgen; G. Spengler; J.P. van Suchtelen;. W Tiddens; N.Tieboel.
De opheffing van oude generaliteitsinstellingen na 1795 had tot gevolg dat met de desbetreffende archieven ook de kaarten en tekeningen afkomstig van deze instellingen werden samengevoegd. In 1798 werden eerst de kaarten en tekeningen die waren verzameld door de stadhouders Willem IV en V van het oude hof overgebracht naar het departement van Oorlog. De stadhouderlijke kaartenverzameling, die vanaf 1695 was aangelegd, werd samengevoegd met de militaire kaarten afkomstig van de Raad van State en de ingenieurs, die eveneens in 1795 waren overgebracht naar het departement van Oorlog. In 1795 zijn niet alle kaarten uit de bibliotheek van stadhouder Willem V in beslag genomen door de Fransen, zoals vermeld bij Scholten (1989) p.140-145. Ten onrechte, want in 1798 worden de kaarten gelicht voor de samenstelling van de Krayenhoff-kaart, en in 1800 laat Van Hooff deze stadhouderlijke collectie opnieuw ordenen.
De kaarten en tekeningen van het voormalige gewest Holland en de Gecommitteerde Raden bleven aanvankelijk berusten onder het Departement Hollandse fortificatiën. Onder directie van kolonel-ingenieur C.R.Th. Krayenhoff werd deze fortificatie-dienst na 1795 voortgezet tot aan de opheffing in 1798. Toen leverde Krayenhoff de "Hollandse" militaire kaarten in bij het nieuwe provinciebestuur, dat tenslotte in 1800 de kaarten van o.a. de Gecommitteerde Raden overdroeg aan het departement van Oorlog. ARA, 3.02.26 Financiële Commissie van het vm. gewest Holland inv.nr. 196 en ARA, 4.OMM inv.nr. N 214 Memorie van 6-3-1800 door de Financiële Commissie van Holland aan het Uitvoerend Bewind. Staat en notitie van alle .plans, kaarten, memoriën en verdere stukken tot het Defensiewezen der Republiek in het gemeen behorende en nog onder directie der Finantieele Commissie over het voormalige gewest Holland behorende.
De inzending van de militaire archieven en de kaarten, atlassen, tekeningen, maquettes enz. sinds 1795 had een opeenstapeling tot gevolg ... in een der vertrekken van het Agentschap van Oorlog in zeer verwarden staat... Hoewel de overgenomen kaarten in 1796 waren geïnventariseerd door ingenieur J. van Westenhout, was met diens ontslag in 1797 ook de functie van Directeur van militaire plans en kaarten opgeheven. De aanstelling in 1798 van een chartermeester bij het departement van Oorlog voor het archiefbeheer die tevens werd belast met het kaart- en tekeningenbeheer, bracht hierin geen verbetering. In 1800 zag de Directeur-generaal van fortificatiën H. van Hooff zich genoodzaakt om de chartermeester opdracht te geven alle plans en kaarten opnieuw te ordenen. Ook deze inventarisatie leidde niet tot een goed kaartbeheer, want reeds twee jaar later was een nieuwe herordening nodig. In 1802 werd op voorstel van Van Hooff besloten om alle plans, kaarten en memories, ook die sinds 1795 reeds waren opgelegd in archief, uit de charters te lichten en voortaan apart te bewaren. Hiermee werd het afzonderlijke beheer van de kaarten en tekeningen gescheiden van het geschreven archief, zoals reeds voor 1795 bij de Raad van State het geval was geweest, weer in ere hersteld. ARA, 2.13.13.04 Genie inv.nr 179. Geleidebrief Van Hooff van 26-4-1800. aan de Agent van Oorlog. ARA, 2.01.14.02 Oorlog voor 1813 inv. nr. 440 Verbaal van 29-1-1802 .nr. 2398. Na 1802 werden de plans, kaarten, memories e.d. apart geordend en bijgeschreven in de inventaris van militaire plans aangelegd door J. van Westenhout in 1795-1796.
Na de pensionering van Van Hooff in 1803 werden de taken van de directeur- generaal van fortificatiën overgenomen door een Bureau de Genie dat bij het departement werd ingesteld. Dit Bureau hield tevens toezicht over het beheer van de kaarten en tekeningen die ter deponering naar het departement van Oorlog werden ingezonden. Hiervoor werd opnieuw de funktie van Directeur van Militaire plans en kaarten ingesteld. Omdat in 1803 ook de kaarten en tekeningen die afkomstig waren van het voormalige Comite te Lande uit 1795-1798 ter inventarisatie werden overgedragen, kreeg de directeur een opzichter als assistent toegevoegd. Tot hun taak behoorde ook de taxatie van de militaire papieren, kaarten en plans die door de militaire ingenieurs na ontslag of overlijden werden ingezonden, en waarvoor een vergoeding werd toegekend aan de familie als pensioen. ARA, 2.01.01.05 Staatsbewind. inv. nr. 198 resolutie van 15-3-1803 nr. 3 ;Resolutie van 14-6-1803 nr. 45a, benoeming Snouckaert van Schouwenburg tot Directeur van Militaire Charters, Kaarten en plans. Ibidem inv. nr. 88 resolutie van 18-7-1803 nr. 41. Bij het Bureau de Genie werden ingenieurs van der Plaat en J. van Westenhout benoemd, de laatste was in 1798 ontslagen.
In 1806 werden de Genie-kaarten en tekeningen van het Departement van Oorlog ondergebracht bij het Depôt-generaal van Oorlog, opgericht naar Frans voorbeeld door koning Lodewijk Napoleon. Het Depôt-generaal, dat onder leiding stond van directeur C.R.Th. Krayenhoff, had tot hoofdtaken het verzamelen en bewaren van alle gegraveerde of getekende topografische kaarten, memories, verkenningen. Hiertoe behoorde ook de werkzaamheden ter voltooiing van de nieuwe topografisch-militaire kaart van Nederland, die sinds 1798 onder leiding van Krayenhoff in voorbereiding was. Tevens had het Depot tot taak de beschrijving van de krijgsgeschiedenis van Holland. Hiervoor werd al het archiefmateriaal betreffende de defensie bij het Depot in Den Haag verzameld, waaronder ook de kaarten en tekeningen van de ministeries van Oorlog en Marine en van Koloniën. Het Depot, dat eind 1808 verhuisde naar Amsterdam, was onderverdeeld in drie afdelingen:
In 1807 werd aan het Depot een vierde bureau toegevoegd speciaal voor het archiefmateriaal van de Artillerie en Genie, dat in een afzonderlijk lokaal van het Depot werd opgeborgen en gecatalogiseerd. Deze centralisatie van het archiefbeheer leidde tevens tot uniforme regels voor de registratie, archivering en ontsluiting bij het Depot in 1808. ARA, 2.01.01.05 Staatsbewind mv. nr. 85 Resolutie van 14-6-1803 nr. 45A. aanstelling directeur militaire plans enz. ARA 2.01.14.05 Depot-generaal van Oorlog, mv. nr.1 KB van 18-7-1806 nr. 29- 30 oprichting Depot; mv. nr. 3 KB van 5-6-1807 nr. 7 Bureau Artillerie en Genie; inv.nr. 21 Instructie 4-3-1808 Chef-conservator der charters bij het Depot.
Na inlijving van 1810 werd het Hollandse Depot-Generaal van Oorlog opgeheven en samengevoegd met het Franse Depôt de la Guerre, waardoor de Hollandse archieven en het gehele kaarten- en tekeningenmateriaal eind 1810 van Amsterdam naar Parijs werd afgevoerd. In Parijs werd De Man, die in 1806-1810 onder-directeur van het Hollandse Depot was geweest, belast met de Hollandse archieven. ARA, 2.01.14.05 Depot-Generaal van Oorlog, inv. nrs. 33-32. De lijsten (nrs. 12-17) van plans en kaarten uit het Depot-generaal van Oorlog afgevoerd vermelden ca. 400 plans van veldslagen; 769 diverse plans; 132 topografische kaarten; 200 bouwtekeningen, 27 atlassen en 50 maquettes van vestingen.
Na de vrede met Frankrijk werd De Man in 1815, inmiddels in dienst van het nieuwe Koninkrijk, door Willem I opnieuw naar Parijs gestuurd om het in 1810-1811 verdwenen archiefmateriaal van het Hollandse Depot-generaal terug te vorderen ten behoeve van het Archief van Oorlog en Topografisch Bureau dat in 1814 was opgericht. Hoewel door De Man in 1815-1816 het grootste gedeelte van het Hollandse kaartmateriaal uit het Depôt werd gerestitueerd, werd slechts een vierde gedeelte van het totale aantal Genie-tekeningen dat in 1810 naar Parijs was afgevoerd terugbezorgd. Omdat het Archief van Oorlog slechts drie kasten had voor de opslag van de gerestitueerde kaarten en tekeningen die in 24 kisten in 1816 werden ontvangen, werd een gedeelte thuis opgeslagen bij De Man. ARA, 2.13.68.04 Archief van Oorlog en Top. Bureau, inv. nr. 16. De verzendlijst uit 1815-1816 vermeldt ca. 50 nrs. plans van gebouwen en fortificaties, terwijl in 1810 ca. 200 nrs. werden afgevoerd uit het Depot. Er ontbraken enige van de 27 delen met bouwtekeningen uit 1751 van de Raad van State. Scholten, F., Militaire topografische kaarten, (1989) 140-145. 2.13.01 inv. nr.4097 Verbaal 4-3-1899 nr. 33 De Man bewaarde de Atlas Halma in 1816-1838 thuis.
Belangrijk Hollands kaartmateriaal was in 1814 reeds voor de komst van De Man bij de opmars van de Pruissen naar Parijs uit het Franse Depôt de la Guerre als oorlogbuit meegenomen, waaronder de Hottinger-kaart en de Hattinga-atlassen die pas in 1823 werden gerestitueerd. ARA, Staatssecretarie inv nr. 1577 van KB 13-1-1823 nr.108. ARA, 2.13.13.04 Genie inv. nr. 181. Inventarislijsten van overname van de archieven, plans, memories en verdere stukken in de vestingen van de Franse Genie aan de Nederlandse ingenieurs 1814. In totaal betrof het ca. 500 nrs. met kaarten en tekeningen, deels van oudere datum.
Aangezien sinds 1810 het kaart- en tekeningenmateriaal van de Genie verspreid en in wanorde was geraakt, werd in 1814 het archiefbeheer gecentraliseerd door de oprichting van het Archief van Oorlog en het Topografisch Bureau van het departement van Oorlog onder directie van M.J. de Man. Het Archief van Oorlog kreeg tot taak het beheer van alle militaire kaarten en tekeningen en memories zowel bij het Departement, als verspreid aanwezig in de vestingen. De ingenieurs werden verplicht om met de garnizoenspapieren ook de kaarten en tekeningen behorend tot het Archief van Oorlog jaarlijks naar het Departement in te zenden, ter registratie en stempeling bij het Topografisch Bureau. Het Topografisch Bureau had tevens tot taak de kartering en uitgave in druk van militaire kaarten van Nederland en de koloniën. Ook de praktijk van vervreemding van kaarten en tekeningen door de genie-ingenieurs werd aan banden gelegd door de instructies voor Korps der Genie in 1815. ARA, 2.13.01 Ministerie van Oorlog 1813-1913, inv.nr. 14555 Instructies Directeur, Archivist of chartermeester Archief van Oorlog en Topografisch Bureau. Ibidem Instructie dienst Korps Ingenieurs volgens KB van 14-14815.Nr. 30 art 27-30 stempelen en inlevering van plans en kaarten. Modellen 4.OMD. inv.nr. 121 Stempelpers Archief van Oorlog. Recueil Militair, 1815, p. 169.
Bij reorganisatie van 1826 werd het Archief van Oorlog en het Topografisch Bureau gesplitst. Het Archief behield de centrale depot-functie voor alle plans, kaarten en memories die na 1826 verplicht moesten worden ingeleverd door de ingenieurs. Recueil Militair, 1826 II 380-381. ARA, 2.13.13.04 Genie inv. nr. 180 KB van 14-10-1826 Nr. 161. deponering van kaarten van: Le Fevre de Montigny 1821 ; D.G.B. Dalhoff 1824; C.R.T. Krayenhoff 1824; W. Lobry; J.P. van Woensel; E.G. van der Plaat; J.G. Siderius; Ook na 1826 werden er kaarten niet stipt ingeleverd, zoals blijkt uit de veilingen van de inboedel va o.a. Krayenhoff in 1840 zie C. Koeman, Collections, (1961) 80.
Na 1840 werd de Algemene Directie der Genie als zelfstandige orgaan opgeheven en als Afdeling Materieel der Genie toegevoegd aan het Departement. Als gevolg hiervan werd het Archief van Oorlog samengevoegd met het Archief van de afdeling Genie tot een archief, dat sindsdien het Archief der Genie werd genoemd. In 1851 werd de afdeling Genie gereorganiseerd tot Bureau Materieel der Genie, in 1878 vervolgens tot de 6e afdeling en tenslotte van 1880 tot 1940 tot 5e Afdeling Genie van het Departement van Oorlog. Deze 5e afdeling Genie was onderverdeeld in drie bureau's voor personeel en kazernering; comptabiliteit en vestingwerken dat tevens was belast met het beheer van het Archief der Genie. E. Burger, Institutionele geschiedenis van de leiding van het wapen der Genie 1841-1914 (Den Haag 1991) 21.
De uitbreiding van de taken en bouwproduktie van de Genie had tot gevolg dat het aantal kaarten en tekeningen in de archieven gestaag toenam, zodat reeds in 1847-1849 tot incidentele vernietiging van plans en kaarten uit het Archief van de Genie werd overgegaan. ARA, 2.13.01 min. v. Oorlog Verbalen inv. nr. 3362. bericht van 16-11-1847 nr. 68 chef Afd. Genie vernietiging van 474 plans van geen waarde voor de dienst. Ibidem inv.nr. 3374 Verslag van 8-8-1849, van majoor Welsink belast met de leiding der werkzaamheden betr. het bureau Materieel; der Genie omtrent het afvoeren en vernietigen van (situatie)kaarten tot het archief van Afd. Genie van Oorlog.
In 1864 werd door de minister van Oorlog besloten tot een nieuwe taakverdeling tussen het Archief van de Genie en het Topografisch Bureau. Het leidde tot een volgende archiefverdeling waarbij uit het Archief der Genie de kaarten, tekeningen en memories betreffende het buitenland werden afgesplitst en overgedragen aan het Topografische Bureau, later Topografische dienst: Het Archief der Genie behield slechts de kaarten, tekeningen en memories van Nederland als gevolg van de beperking van het takenpakket in 1864. ARA, 2.13.46 Topografische Dienst inv.nr. 55 Nota voor de Bureaux Genie en Topografie van 30 april 1864 nr.34 S. Zie ook Koeman, C. (1961) 196-197.
Naar aanleiding van de ontmanteling van de oude vestingen die volgens de Vestingwet in 1874 werden opgeheven, werd na 1875 een begin gemaakt met de periodieke schoning van de Genie-archieven. ARA, 2.13.01 min. v. Oorlog Verbalen inv. nr. 3615 Verbaal van 28-10-1875 nr. 53G Goedkeuring voorstel tot beperking van de omvang der archieven van de Genie door periodieke vernietiging van bescheiden, met opgave van categorieën en bewaartermijnen. ARA, 2.04.13 Ministerie van Binnenlandse Zaken, Afd. Kunsten en Wetenschappen 1875-1918, inv. nr. 2426 Stukken betr. de overdracht van kaarten van de Genie 1886-1908. 2.13.01. Ministerie v. Oorlog, inv. nr. 14105 index 1886, inv. nr. 14111 index 1887.; nrs. 3844 exh. 15-7-1886 nr.20; 3845 exh. 25-7-2886 nr. 16 ontlasting Genie-archieven van vestingplans en tekeningen. Sinds 1908 op het ARA beheerd als bestand Oorlog Binnenlandse Zaken 4.OBZ.
Behalve door vernietiging werden na 1895 uit het Archief der Genie tevens tekeningen gelicht ten behoeve van de Inspecteur der Genie, die na raadpleging niet werden geretourneerd maar afzonderlijk bewaard bij het Technisch Bureau. ARA, 4.OITB Plaatsingslijst van tekeningen van de Inspectie der Genie, Technisch Bureau. Burger, (1991) p.20-30.
Het Genie-archief nam in omvang in de 20-er jaren van deze eeuw niet toe, doordat er geen archiefstukken van de Genie-diensten ter deponering werden ontvangen. In 1924 werd besloten om de archiefbescheiden van gebouwen en werken die niet meer bij de Genie in beheer waren of zonder administratieve waarde voor Genie-diensten over te dragen aan het zogenaamde Krijgsgeschiedkundig Archief. Dit Archief was aan het eind van de l9e eeuw in Den Haag opgericht ten behoeve van de militaire geschiedschrijving van Nederland. Hiervoor werd een bibliotheek opgezet en tevens werd een verzameling 18e-19e eeuwse documenten, handschriften en archiefstukken, aangelegd. 75 jaar Militaire Geschiedschrijving, in Jaarboek van de Koninklijke Landmacht (1966) 317-325. ARA, 3.09.03 inv. nr. 674 Mededeling van 10-10-1924 departement v. Oorlog Ve afd. Genie nr.98 overdracht archiefstukken berustend onder Genie-autoriteiten aan het Krijgsgeschiedkundig Archief. Legerorder,' 1920 nr. 188.; Legerorder 1924 nr. 171.
Tenslotte werden in 1933 een groot aantal kaarten en tekeningen verwijderd uit het Geniearchief ten behoeve van het Nederlands Legermuseum "Generaal Hoefer" in het kasteel Doorwerth bij Renkum. Het betrof 'plans van gebouwen en vestingplans die in bruikleen aan het Legermuseum werden gegeven omdat deze hier beter tot hun recht zouden komen dan in de stoffige archiefkasten op zolder van het Departementsgebouw aan het Plein te Den Haag. ARA, 4.OMM 246 Register OPV toezending van Plans van gebouwen d.d.13-2-1933. Zie ook het Jaarverslag van het Weermachtsarchief 1940-1941 p.4.
Na de capitulatie werd eind mei 1940 de bibliotheek en het archief van het ministerie van Defensie met de Genie-kaarten en tekeningen op de zolder van het Departementsgebouw aan het Plein te 's-Gravenhage ontruimd voor de inkwartiering van de Duitse legerleiding en tijdelijk overgebracht naar panden elders in de stad. ARA, 2.13.01 min. v. Defensie inv. nr. 5244 Kabinetsorder nr. 9 van 21-5-1940 Archief en bibliotheek van Defensie verhuisd van het Plein 4 naar Koninginnegracht 13 te Den Haag.
Aangezien de Nederlandse archieven van Defensie als "krijgsbuit" in aanmerking kwamen voor inbeslagname door de Duitse bezetter, werd door het Afwikkelingsbureau van het departement van Defensie, dat was belast met de demobilisatie, de inlevering gelast van de Defensie-archieven van de landmacht en de marine tot 1940. Deze archieven, waaruit niets mocht worden vernietigd, werden voorlopig centraal opgeslagen in een oude sigarenfabriek van de firma Hillen te Delft.
Reeds in november 1940 gaf de Duitse Wehrmacht toestemming om de verzamelde archieven te laten beheren door gedemobiliseerde Nederlandse officieren, en zag af van inbeslagname. In verband met de omvang van de Defensie-archieven die in Delft werden ingeleverd, bleek spoedig dat een grotere organisatie nodig was voor de ordening en het archiefbeheer. Door de Duitse Commissaris voor de demobilisatie van de Nederlandse Weermacht werd per 1 december 1940 hiervoor het Weermachtsarchief opgericht, dat weliswaar een Nederlandse directie kreeg maar onder Duits toezicht stond. Aangezien het Weermachtsarchief tot hoofdtaak had het verzamelen, beheren en ordenen van alle archieven van de weermacht werden tevens de kaarten en tekeningen van het Genie-archief eind 1940 overgedragen aan deze nieuwe archiefdienst. ARA, 2.21.061 Collectie Fabius inv. nr. 365. Jaarverslag over 1940-1941 van het Weermachtsarchief door G. Fabius, directeur Weermachtsarchief.
Dit was echter niet het geval met de archieven van de Eerstaanwezend ingenieurs en opzichters in de vestingen, die in oktober 1940 werden opgeheven. In het kader van de demobilisatie werden de ingenieurs ontslagen en de tekeningen en archieven overgedragen aan de Duitse militaire instanties die waren belast met de verdere afwikkeling van de Eerstaanwezendschappen. De militaire gebouwen, werken en terreinen voorheen in beheer van het ministerie van Defensie werden in 1941 overgedragen aan de Dienst voor Bijzonder Beheer ressorterend onder de Directie van de Waterstaat. Volgens inlichtingen CAD Defensie, brief van 10-4-1995 (DV1694), bestond de dienst uit drie arrondissementen: Noord (Amsterdam), Midden (Utrecht) en Zuid (Breda). ARA, 2.13.01 inv.nr. 5098. Bevel van 30-10-1940 van de Duitse commissaris voor de demobilisatie tot opheffing van de bureaux van de Eerstaanwezendschappen.
Het Weermachtsarchief was vanaf april 1941 gehuisvest in het oude HBS-schoolgebouw aan het Bleijenburg nr. 38 tegenover het Rijksarchief in Den Haag. Bij het Nederlands Weermachtsarchief, zoals het archief vanaf eind 1941 werd genoemd, werden tijdens de oorlog ca. 30 gedemobiliseerde Nederlandse beroepsofficieren te werk gesteld. In het kader van een stage-opleiding tot archiefambtenaar bewerkten vijf officieren de Genie-archieven tot 1845 die voor overdracht aan het Rijksarchief toegankelijk werden gemaakt. Ibidem inv. nr. 4742 de Duitse autoriteiten belasten op 9 november 1940 het Hoofd regelingsbureau van Defensie met het beheer van de archieven van de Nederlandse land- en zeemacht verzameld in Delft. Het Weermachtsarchief werd opgericht in 1940, met als directeur Lt. Kol der Artillerie b.d. G. Fabius onder toezicht van De Beauftragte für die Heeresarchive beim Wehrmachtsbeheflshaber in den Niederlanden, Von Braun. Zie ook Jaarverslagen Nederlands Weermachtsarchief 1940-1944.
Ook de bewerking van de Genie-kaarten en tekeningen werd in 1941 ter hand genomen door Luit. kol. W.H. Schukking, nadat het Weermachtsarchief eerst de kaarten en tekeningen die in 1933 bruikleen waren gegeven aan het Legermuseum had teruggevraagd. Hierdoor zijn deze tekeningen gered van de vernietiging, want de rest van de museum-collectie ging eind 1944 verloren bij een bombardement op het Kasteel Doorwerth. Door Schukking werden de Genie-kaarten en tekeningen geordend en opgeborgen in portefeuilles, maar de bewerking kon niet door hem worden voltooid doordat hij zich in mei 1942 met de andere officieren van het Weermachtsarchief in krijgsgevangenschap begaf. Tijdens de oorlog werd in 1943 echter wel de catalogus van de vestingplans (4.OPV) voltooid. In feite zijn de Genie-kaarten en tekeningen door de overbrenging naar het Nederlands Weermachtsarchief in de periode 1940-1945 vrijwel ongeschonden gebleven, zeker in vergelijking met de elders berustende "geschreven" archieven van het departement van Defensie waarvan in 1945 veel verloren is gegaan. Tevens kwam door de demobilisatie een versnelde overdracht tot stand van de militaire kaarten en tekeningen van opgeheven Nederlandse legeronderdelen. Ibidem inv. nr. 4768 Bericht directeur Ned. Legermuseum afgifte archiefstukken aan de directeur van het Weermachtsarchief. inv. nr. 5071 Bericht 3 mei 1945 aan de directeur over de verwoesting Legermuseum op 27-12-1944: "Die Sammlungen liegen unter trümmern".
Na de Duitse capitulatie en bevrijding werd in 1945 het Nederlands Weermachtsarchief opgeheven en samengevoegd met het Krijgsgeschiedkundig Archief en Instituut van de Generale staf, omdat het archief in eerste instantie ten dienste stond van de krijgsgeschiedenis. Hieruit ontstond later het Archief van de Koninklijke Landmacht, dat de Genie-kaarten en tekeningen beheerde tot de definitieve overdracht aan het Algemeen Rijksarchief in 1950. Na overdracht werden in 1950 de revisietekeningen van kazernes uit 1880-1940, die na 1948 nog bij Defensie in beheer waren, gelicht uit de plans van gebouwen en in bruikleen gegeven aan het Archief van de Koninklijke Landmacht te Leiden. VROA XV (1942); VROAL XIX (1946). ARA 2.13.01 inv. nr. 5071 Verbaal d.d. 16-7-1945. Afd. II bureau 2 nr. 18. Indeling van Ned. Weermachtsarchief onder bevel van de Chef van de Generale Staf, later Krijgsgeschiedkundige Afdeling. De directeur van Weermachtsarchief gesteund door de Algemeen Rijksarchivaris pleitte tevergeefs om voortzetting van zijn archiefdienst. ARA .KT dossier 201.01 OPG: brief van 25-7-1950 directeur Archief Kon LM. bruikleenverzoek en brief van 31-7-1950 Nr. B293 Algemeen rijksarchivaris Graswinkel. De bruikleenperiode gold voor 5 jaar. 75 jaar Militaire Geschiedschrijving in: Jaarboek van de Koninklijke Landmacht (1966) 317.
Het archief is bij Koninklijk Besluit of ministeriële beschikking overgebracht.
In 1950 werden de militaire kaarten, vestingplans en bouwtekeningen behorende tot het zogenaamde Genie-archief van het ministerie van Oorlog door het Archief van de Koninklijke Landmacht overgedragen aan het Algemeen Rijksarchief.
Aangezien de meeste van de Nederlandse vestingwerken aan het eind van de 19e en het begin 20 eeuw werden geslecht, en de militaire gebouwen die nu nog bestaan veelal een andere (civiele) funktie hebben gekregen, zijn de tekeningen beschreven in deze inventaris Plans van Gebouwen belangrijk voor de bouwgeschiedenis van de militaire gebouwen en vestingen in Nederland.
Met de Plans van Gebouwen worden de technische tekeningen aangeduid die zijn vervaardigd voor de aanleg, het onderhoud, herstel of verbouwing van militaire gebouwen in opdracht van de Generaliteit, het gewest Holland en het ministerie van Oorlog en Defensie uit de periode van ca. 1700 tot 1940. Tijdens deze tweehonderdvijftig jaar van militaire bouwgeschiedenis zijn in Nederland vele militaire bouwwerken tot stand gekomen. In oorlogs- en vredestijd werd zowel gebouwd voor de landsverdediging als voor de huisvesting, de opleiding en verzorging van de troepen en de opslag van het oorlogsmateriaal. Hiervoor werden militaire gebouwen van zeer uiteenlopende aard en functie gebouwd, zoals arsenalen, hospitalen, kazernes, stallen, magazijnen, bruggen en sluizen, poortgebouwen enz. Tot de Plans van Gebouwen behoorden ook de tekeningen van de militaire verdedigingswerken aangelegd voor de defensie vanaf de 17 eeuw zoals schansen, vestingmuren, stenen beren, de inundaties, kust-en torenforten, tot de betonnen kazematten gebouwd in de mobilisatietijd van 1939-1940.
De architectuurgeschiedenis van de Plans van Gebouwen blijft in deze inleiding buiten beschouwing, omdat de tekeningen in het Genie-archief afkomstig zijn geweest van de opeenvolgende militaire organen en ingenieurs belast met de uitvoering van defensietaken vanaf ca. 1700 tot 1940. Deze tekeningen zijn allereerst vervaardigd voor de taakuitoefening van de militaire ingenieurs, en worden vanuit deze samenhang toegelicht.
Zoals reeds vermeld zijn in deze inventaris de tekeningen beschreven die afzonderlijk werden bewaard los van de bijbehorende dokumenten zoals bestekken, kostenbegrotingen, rapporten enz. Slechts bij uitzondering zijn bestekken en memories bij de tekeningen bewaard gebleven. Deze documenten die informatie bevatten over de tekening(en) kan men betrekken in het onderzoek, door de volgende archiefbestanden te raadplegen of over het betrokken gebouw bestekken, rapporten, memories ed. bewaard zijn gebleven.
ARA 1.01.19 inv.nrs. 1569 t/m 1818: De Verbalen van de commissarissen tot de inspectie van de fortificatiewerken 1627-1794.
Hierin vindt men de verslagen van de jaarlijkse inspecties van de vestingen van de Republiek, met opgave van de vestingwerken die werden aanbesteed en uitgevoerd, het onderhoud en de gebreken en aanbeveling tot verbetering enz.
Als er ontwerp-bestekken werden ingezonden vanuit de vesting, dan kan men deze in de regel onder de ingekomen stukken in het archief van de Raad van State raadplegen.
Verzameling memories met historische dokumentatie van de Genie over diverse vestingen, linies en onderwerpen betreffende Nederlandse defensie. Zie toegang: 4.OMM inv.nr. 265 (Klapper)
Contracten vestingwerken.
Series bestekken van de aanleg en ondérhoud van vestingwerken en militaire gebouwen van het Ministerie van Oorlog uit 1813-1921 (met hiaten).
Deze serie is te raadplegen via de registers waarin de bestekken uit 1814 tot 1921 in alfabetische en chronologische volgorde op plaatsnaam staan vermeld, zie toegangsnummers:
In deze series berustende bestekken van bouwwerken zoals deze werden uitgevoerd tenzij het bestek niet werd goedgekeurd. De bestektekeningen beschreven in deze inventaris kunnen van een latere jaartal zijn dan de datering van het bestek, aangezien de bestektekeningen volgens de Algemene Voorwaarden door de aannemers voor de laatste oplevering werden ingezonden. Indien bekend wordt in de inventaris in de notabene verwezen naar deze series bestekken.
De bestekken die in het archief van Oorlog in 1945 verloren zijn gegaan kan men terugvinden in de archieven van andere Defensie-organen en regionale diensten ressorterende onder het ministerie. Hiervoor wordt men verwezen naar de archieven van de Eerstaanwezendschappen (zie hieronder) en tevens het archief van de Inspectie der Genie (zie nummer toegang 2.13.45)
De archieven van de Eerstaanwezend ingenieurs (EM) bewaard in de rijksarchieven in de provincies kunnen eveneens relevante informatie bevatten, aangezien de tekeningen en memories veelal in tweevoud werden opgemaakt zowel ten behoeve van het ministerie als locale EAI-archief. Zie hiervoor de volgende inventarissen uitgegeven door Centraal Archievendepot van Defensie (CAD) 's-Gravenhage: Geelhoed, A.J., Inventaris EM Breda, 1860-1975, CAD inventarisreeks nr. 24; Ibidem, Inventaris EM Bergen op Zoom, (1767) 1814-1964, CAD inventarisreeks nr. 25; Kloosterboer, P., Inventarissen van EM Groningen Westwoldingerland, 1676-1810; EM Deflzijl, 1814-1875; EM Groningen, 1776-1913, EM Langakkerschans, 1768-1858; EM Bourtange, 1672-1851; EM Zwolle, 1861-1914 CAD inventarisreeks nr. 19; Scholtens, H.H., EM Brielle en Hellevoetsluis, 1814-1911, CAD-uitgave 1979.
De archieven van de EAI's in de provincie Zuid-Holland berusten eveneens op het Algemeen Rijksarchief, zie toegang nrs.:
Bevat stukken over de ontmanteling van de vestingen en voormalige militaire gebouwen die door Oorlog aan Binnenlandse Zaken of gemeenten als monument in beheer werden overgedragen (toegang nr. 2.04.13).
De scheiding van de tekeningen en het geschreven archief bij de Genie die in feite sinds de 18e eeuw bij de Raad van State werd ingevoerd en bij de latere defensieorganisaties gehandhaafd, was doelmatig voor het tekeningenbeheer maar nadelig voor het archiefonderzoek. Indien uit de beschrijving het verband tussen de tekeningen en de geschreven archivalia niet duidelijk is, verdient het aanbeveling om een herkomstonderzoek te verrichten volgens onderstaande onderzoeksaanwijzingen. Indien de herkomst niet op de tekeningen staat vermeld en ook niet uit de beschrijvingen kan worden afgeleid, is het mogelijk om dit op twee manieren te reconstrueren:
Raadpleeg hiervoor het Register van plans van gebouwen der Genie uit 1862, inv. nr. 4. OMM 244-245 en 4.OMM 254. Hierin staat de herkomst vermeld. De aanduiding "Oud-Hollandsch Archief" betekent dat het van voor 1795 dateert en afkomstig is of van de Raad van State of de Hollandse fortificatiën van de Gecommiteerde Raden van de Staten van Holland.
Voor de periode 1841-1855 werden bij de Genie zogenaamde dagboeken aangehouden, een chronologische register waar op datum van ontvangst de ingekomen kaarten, tekeningen, memories enz. werden ingeschreven, zie hiervoor toegang nr. 4. OMM 251.
Raadpleeg hiervoor de agenda's van het archief van het ministerie van Oorlog/Defensie, 1813-1945.(toegang nr. 2.13.01) Hoewel de tekeningen ingezonden naar het ministerie werden gedeponeerd in het Archief der Genie en niet in het verbaalarchief van het ministerie, werd een centrale registratie van de ingekomen tekeningen bijgehouden in de agenda's op het departement. De ingezonden tekening werd in de agenda ingeschreven op de datum van ontvangst en kreeg een volgnummer. Dit is het zogenaamde exhibitum-nummer of wel het nummer van de behandeling dat meestal linksboven op de tekening in het rood werd vermeld. Aan de hand van dit exhibitumnummer is het mogelijk om de herkomst en bestemming van een tekening te achterhalen middels de agenda's van het ministerie van Oorlog.
Bijvoorbeeld op revisietekening OPG A 104 van kazerne voor bereden wapens te Amersfoort gedateerd 30-11-1883 staat op de aantekening: bijl. Exh. 28-12-1883 nr. 64
Dit verwijst naar de agenda van het ministerie van Oorlog van december 1883 (inv.nr:13377) waar op de 28e van die maand onder de Ve Afdeling Genie van het departement onder nr. 64 de ingezonden net-tekening van de nieuwe kazerne te Amersfoort door de commandant in het 4e Genie-commandement van 27e is ontvangen en ingeschreven. Natuurlijk worden ook in de index van 1883 (inv.nr 14089 fol. 1528.3/4) onder de rubriek Kazernering alle stukken over de kazerne te Amersfoort vermeld.
Raadpleeg hiervoor de agenda's en indices op het gewoon verbaalarchief van het
ministerie van Oorlog/Defensie uit 1813-1945 toegang nr. 2.13.01. inv.nrs.:
De geleidebrieven ingekomen met de tekeningen werden in de regel niet in het archief van Oorlog maar in het departementsarchief apart gedeponeerd van de kaarten in het gewone verbaalarchief. Overigens is het verbaalarchief uit de periode 1832-1888 door oorlogsschade en bewerking drastisch gereduceerd in omvang (ca.80%), waaronder de geleidebrieven. Zie inleiding inventaris van het gewoon verbaal-archief van het ministerie van Oorlog/Defensie en daarbij gedeponeerde bescheiden, 1813-1945 nummer toegang 2.13.01 banden I t/m VII, door H.H. Jongbloed, Den Haag 1995.
Voor de verschillende onderzoeksmethoden in het "geschreven archief" wordt men verwezen naar de gebruikshandleiding opgenomen in de inventaris-band I van het archief van het ministerie van Oorlog/Defensie, 1813-1945 door H.H. Jongbloed uit 1995. Voor het archiefonderzoek in de periode na 1880 is het gezien de schoning van het verbaalarchief van Oorlog, raadzaam om gebruik te maken van de specificatie van de bewaarde verbalen uit 1880-1913, opgenomen in inventaris band IV bijlage 5 van toegang nr. 2.13.01. Hierin zijn de verschillende onderwerpen met betrekking tot militaire gebouwen vermeld, zoals:
Via de geografisch index opgenomen in deze toegang (2.13.01) vindt men direct de stukken die in het verbaalarchief na 1880 bewaard zijn gebleven die mogelijk betrekking hebben op de bouwwerken waarvan de tekeningen in deze inventaris Plans van Gebouwen zijn vermeld.
Voor de verklaring van de militaire begrippen met betrekking tot aanleg en onderhoud van vestingwerken en gebouwen wordt men verwezen naar:
A.H. Mohr, Vestingbouwkundige termen, uitgave van de Stichting Menno van Coehoorn, (Zutphen, 1983).
De ontsluiting van deze kaarten en tekeningen uit de 17e tot 20e eeuw van het Genie-archief liet bij de overdracht in 1950 veel te wensen over Schotten, F.W.J., Militaire topografische kaarten en stadplattegronden van Nederland, 1579-1795 (1989 Alphen a/d Rijn) 5; "Zelfs de op de archiefbewaarplaats [ARA sic] aanwezige inventarissen kunnen het gewenste inzicht niet in voldoende mate verschaffen: de bewuste toegangen zijn verouderd, summier en niet in gedrukte vorm verspreid.' Deze oude toegangen waren beschrijvingen op fiches in zogenaamde Leidse boekjes van W.H. Schukking uit 1940-1950, later gekopieerd en ingebonden tot "inventarissen".
In deze geheel herziene inventaris zijn de bouwtekeningen van het Archief der Genie opnieuw beschreven en geordend. Tevens zijn de tekeningen vermeld in deze inventaris integraal op micro-fiche gereproduceerd, ten behoeve van een optimale toegankelijkheid en conservering van dit beeldmateriaal Uitgave van MMF-Publications te Lisse (part IIa.) i.s.m. het Algemeen Rijksarchief.
R.M. Haubourdin, januari 1996.
Reeds in 1815 werd het archiefbeheer van het departement van Oorlog vastgelegd in dienstinstructies die tevens betrekking hadden op de kaarten en tekeningen aanwezig zowel op het Departement als in de vestingen bij de ingenieurs. Sinds 1815 waren de ingenieurs verplicht de kaarten, tekeningen en memories in hun bureau-archief jaarlijks ter registratie en stempeling aan het Departement van Oorlog in te zenden. Deze instructie gold ook voor het verlaten van de dienst of overplaatsing, waarbij de ingenieurs een proces-verbaal met de inhoudsopgave van hun bureau-archief dienden in te zenden. ARA, 2.13.01. Ministerie v. Oorlog inv. nr. 14555 Recueil Gedrukte Stukken Instructie Directeur Archief van Oorlog KB 14-1-1815 Nr.30: art.6." Alle plans, kaarten, memorien van defensie enz. bij de directie van fortifïcatien, en de Garnizoenen van alle vestingen en strekten van den Staat aanwezig, of waar ter plaatse zij ook 'mogten' bevinden, maken een gedeelte uit van het archief van Oorlog, zij, zullen allen aan het Topografisch Bureau toegezonden, aldaar gestempeld en geregistreerd worden". ARA, 2.13.01 Min.v. Oorlog inv. nr. 15361 Register van plans, tekeningen ontvangen bij het departement 1841-1844; inv.nr. 13928 (index) 1848 p.3669. 2.13.45 mv. nr. 3300. Instructie van d.d. 28-8-1846 minister van Oorlog. De registers werden gevormd uit Staat A van PV dienstovergave inhoudende: Algemene en Situatiekaarten, plans van vestingen, plans van gebouwen en memoriën eerst de gestempelde ieder afzonderlijk onder de genoemde hoofden. De staat was verdeeld in 6 kolommen met 'doorlopend nr. Letter en benaming der 'plans; inv. nr 2592 Inspecteur der Genie van 16-1-19 11 nr. '279 Rappel van 1846. De oude registers berusten in Memories der Genie 4.OMM inv.nrs 244-245: plans van gebouwen; 246 plan vestingen; 250 buitenlandse vestingplans; 251 buitenlandse gedrukte kaarten;' 252,263 binnenlandse gedrukte kaarten;253,265 Memories; 255-256 buitenlandse kaarten; 257 situatieplans van vestingen; 261 situatiekaarten; 262 plans van veldslagen; 265 modellen.
De bouwtekeningen en modeltekeningen werden pas in 1860-1862 als categorie toegevoegd aan het Genie-archief, toen een register van de plans van gebouwen werd samengesteld in verband met de overdracht van militaire gebouwen van de gemeenten aan het departement van Oorlog in 1860. Hiervoor werd eerst het gebouwenbestand dat in beheer kwam bij de Genie geïnventariseerd, waarvoor in 1859-1862 alle tekeningen werden opgevraagd voor registratie door de Afdeling Genie; de dubbele of vervallen tekeningen werden niet in het register ingeschreven maar afgevoerd en vernietigd. De overige tekeningen werden na inschrijving gestempeld met de aanduiding Archief der Genie en teruggezonden naar de fortificatie directies en Eerstaanwezend ingenieurs, met de instructie om het register-nummer op de tekeningen over te nemen in de garnizoensboeken. Ook van de modeltekeningen werd reeds in 1851 een dergelijk register aangelegd te beheren, en jaarlijks de oude tekeningen te selecteren voor vernietiging of deponering in het Archief der Genie op het departement. In de registers zoals die vanaf 1841 werden aangelegd werden ook kaarten en memories van oudere datum ingeschreven, waaronder die van voor 1795 van de Generaliteit en het gewest Holland, aangeduid als oud-hollandse archief. Deze registratie-methode werd nog in 1911 verplicht voorgeschreven en de tekeningen bestemd voor deponering werden bij de Genie aangeduid als register-tekeningen. ARA, 4.OMM inv.nrs. 244-245;254: Register der teekeningen van gebouwen, poternen., bruggen, duikers, sluizen, rioolen en andere waterleidingen, beeren, profil-kaaien en andere muren, beschoeiingen enz., behoorende tot het Archief der Genie van het ministerie van Oorlog, door P.J. Meiboom 1859-1862. 4.OMM inv. nr. 265 Register van modellen .1851. ARA, 2.13.01 Min. v. Oorlog, indices. inv.nrs. 13973 (1859); 13977 (1860); 13981 (1861); 13985 (1862).
Deze indeling en ordening volgens de registers werd in 1940-1945 bij de bewerking van het Genie-kaarten-en tekeningenarchief bij het Nederlands Weermachtsarchief gehandhaafd. Na 1945 werd door W.H. Schukking de inventarisatie van de plans van gebouwen van het Genie-archief aan de hand van deze registers aan het Archief van het Koninklijke Landmacht te Leiden voortgezet, waarbij de register-beschrijvingen werden overgeschreven op een fichesysteem dat voor de overdracht aan het ARA in 1950 werd afgerond. ARA, KT Dossier 201.01 Rapport aan de Algemeen rijksarchivaris betreffende de verdere bewerking van het oud-archief der Genie, van 16-1-1950 door Kol. b.d. W.H. Schukking.
Door de afsplitsing in 1886 bij de Genie van te vernietigen oude tekeningen en in 1950 kort na de overdracht aan het ARA van de revisietekeningen uit ca. 1880-1940, die na afloop van de bruikleenperiode werden geretourneerd aan het ARA, was het bestand van plans van gebouwen in drie verschillende bestanddelen uiteengevallen en beschreven in drie toegangen:
Deze splitsing is door integratie van deze drie bestanddelen tot een bestand van plans van gebouwen nu weer ongedaan gemaakt, zodat het gehele tekeningenbestand beschreven in deze inventaris is samengevoegd zoals ten tijde van de Genie vóór afsplitsing in 1886.
Zo veel mogelijk is hierbij de oorspronkelijke register-nummering, bestaande uit een combinatie van een letter en nummer, gehandhaafd tenzij sprake was van dubbele nummers. In dat geval is naar voorbeeld van het register een nieuwe oplopend nummer toegekend. Ten aanzien van de beschrijvingen zijn de fichebeschrijvingen van Schukking samengesteld bij het Weermachtsarchief in 1940-1950 herzien en redactioneel bewerkt en zoveel mogelijk aangevuld met archivistische kenmerken van de tekeningen. Ook de indeling van de tekeningen naar linies en stellingen en vervolgens geografisch op plaatsnaam werd zoveel mogelijk overgenomen. De schaalaanduiding is weggelaten omdat hiervoor de tekeningeninstructie gold (zie bijlage 2).
De modeltekeningen van de Genie zijn als een afzonderlijk onderdeel opgenomen in deze inventaris, met behoud van de nummering en beschrijving volgens het Genie-register uit 1851. De modeltekeningen zijn naar onderwerp ingedeeld in thematische rubrieken.
Reproductie van originele bescheiden uit dit archief is, behoudens de algemene regels die gelden voor het kopiëren van stukken, niet aan beperkingen onderhevig. Er zijn geen beperkingen krachtens het auteursrecht.
Het archief kent beperkingen voor het raadplegen van stukken als gevolg van kwetsbare of slechte materiële staat.
De zogenaamde modeltekeningen van de Genie zijn opgenomen in een afzonderlijke toegang: 4.OMD. De tekening in 4. OMD hebben als voorbeeld (model) gediend voor de inrichting van de militaire gebouwen en de levering van gebruiksvoorwerpen zoals meubilair, veldkeukens, gereedschappen, uniformen wapens enz., die volgens legerstandaard werden uitgevoerd en aanbesteed. Op grond van deze voorbeeldfunctie zijn deze tekeningen bij het Archief der Genie weliswaar als afzonderlijke categorie bewaard gebleven, maar vanwege het verband met de overige bouwtekeningen zijn deze modeltekeningen opgenomen in een apart hoofdstuk in deze inventaris.
Openbare archiefstukken kunnen online worden aangevraagd en gereserveerd. U kunt dit ook via de terminals in de studiezaal van het Nationaal Archief doen. Om te kunnen reserveren dient u de volgende stappen te volgen:
Bij het citeren in annotatie en verantwoording dient het archief tenminste éénmaal volledig en zonder afkortingen te worden vermeld. Daarna kan worden volstaan met verkorte aanhaling.
VOLLEDIG:
Nationaal Archief, Den Haag, Oorlog: Plans van Gebouwen, nummer toegang 4.OPG, inventarisnummer ...
VERKORT:
NL-HaNA, Oorlog / Plans Gebouwen en modeltekeningen, 4.OPG, inv.nr. ...
Inventarisnummers van dit archief zijn niet in kopievorm beschikbaar
Tot medio 2018 waren in de zelfbedieningsruimte van de studiezaal van het Nationaal Archief gebruiksduplicaten van de kaarten in dit bestand beschikbaar. Deze microfiches zijn sinds begin 2019 aanvraagbaar onder archiefinventaris 4.DUPKT, zie daarin inventarisnummers 10 t/m 12.
Niet alle Genie-tekeningen zijn in deze inventaris beschreven. Ook in het verbaalarchief van het ministerie van Oorlog/Defensie tot 1940 alsmede in de andere Genie-archieven zoals dat van de Inspecteur der Genie kunnen zich nog tekeningen opgevouwen in de verbalen en dossiers bevinden. Dit betreft vooral ontwerptekeningen van bestekken die voor de aanbesteding van werken ter goedkeuring zijn ingezonden naar het ministerie van Oorlog. Omdat de tekeningen na goedkeuring niet altijd zijn gedeponeerd in de Plans van Gebouwen in het Archief der Genie, maar ook als bijlage bij de geschreven archiefstukken in het verbaalarchief werden opgeborgen, zijn buiten deze inventarisatie gebleven. De verwijdering uit de verbalen zou het verband tussen de geschreven stukken en de bijbehorende tekeningen verbreken. Elders is reeds gewezen op de nadelen voor historisch onderzoek van deze scheiding van kaarten en geschreven bronnen. Scholten (1989) p. 6-7.
Zoals reeds vermeld zijn de plans van gebouwen onderdeel van het Genie-archiefkaarten en tekeningenbestand. Hoewel de afdeling Genie van het Departement van Oorlog pas in 1841 werd ingesteld, was het belast met het beheer van kaarten, tekeningen en memories die dateren uit l7e - 20e eeuw. Behalve de plans van gebouwen, behoren tot dit Geniearchiefbestand ook de volgende kaarten-bestanddelen die in 1950-1951 werden overgedragen door het Archief van de Koninklijke Landmacht aan het ARA:
Oorspronkelijk hebben ook de buitenlandse kaarten en vestingplans deel uitgemaakt van het Archief der Genie, totdat in 1864 een verdeling werd gemaakt in binnen-en buitenlandse kaarten en tekeningen. De Genie behield het binnenlandse gedeelte, terwijl alle buitenlandse kaarten en vestingplans werden afgesplitst en overgedragen aan het Topografisch Bureau, later de Topografische Dienst. Dit kaartenarchief van de Topografische dienst werd in 1984-1986 overgedragen tot 1930 aan het ARA (zie toegang nr. 4.TOPO).
Behoort bij beschikking ministerie van Oorlog van 3-10-1892 Ve Afdeling nr 129 (ARA 2.13.01 Verbalen van min. v. Oorlog, inv. nr. 3967; Recueil Militair 1892, 620-624).
Deze concordans heeft betrekking op het register beschreven in hoofdstuk 1, nummer (1).
Deze concordans heeft betrekking op de lijst beschreven in hoofdstuk 1 onder nummer (2).
Deze concordans heeft betrekking op de lijst en het register beschreven in hoofdstuk 1, nummers (3) en (4).
Het gehele bestand is in het verleden op microfiche gezet. Om snel een overzicht te krijgen van de kaarten en tekeningen in dit bestand, is het het meest efficiënt om eerst deze microfiches te raadplegen. De microfiches zijn op te vragen middels archiefinventaris 4.DUPKT, daarin inv.nrs. 10 t/m 12.
Niet raadpleegbaar
Niet raadpleegbaar
Bestek nr. 62 van 29 december 1891.
Niet raadpleegbaar
Niet raadpleegbaar
Oude aantekening: vesting Holland Tnr. A 1228
Niet raadpleegbaar
- Studiezalen - privaten en Urinoirs.
- slaapzalen - officiersbarakken (o.a. in kamp Assen)
- werkplaatsen - wacht- en arrestantengebouwen
-wasloodsen - kantin voor manschappen en onderofficieren
- kantine voor interneringsgebouw - bataljonskantoorgebouw met werkplaats
- verbrandingsoven - bibliotheek en schoollokalen (legerplaats Oldebroek).
Niet raadpleegbaar
Niet raadpleegbaar
Niet raadpleegbaar
Niet raadpleegbaar
Niet raadpleegbaar
Niet raadpleegbaar
Niet raadpleegbaar
Niet raadpleegbaar
Niet raadpleegbaar
Niet raadpleegbaar
Niet raadpleegbaar
Niet raadpleegbaar
Niet raadpleegbaar
Niet raadpleegbaar
Niet raadpleegbaar
Behoort bij bestek van 19 mei 1885 nr. 33.
Behoort bij bestek van 29 augustus 1888 nr. 61.
Behoort bij bestek van 7 september 1888 nr. 64.
Behoort bij bestek van 2 februari 1888 nr. 2.
Behoort bij bestek van 4 december 1888 nr. 80.
Behoort bij bestek van 16 maart 1889 nr. 12.
Behoort bij bestek van 22 december 1888 nr. 86.
Behoort bij bestek van 22 december 1888 nr. 87.
Behoort bij bestek van 3 juli 1889 nr. 83.
Behoort bij bestek van 6 mei 1890 nr. 7.
Behoort bij bestek van december 1890 nr. 21.
Behoort bij de bestekken van 8 september 1891 nr. 55 en 19 november 1891 nr. 59.
Behoort bij bestek van 29 oktober 1891 nr. 57.
Behoort bij bestek van 21 juli 1891 nr. 51.
Behoort bij bestek van 11 juni 1890 nr. 11.
Behoort bij de bestekken van 30 juni 1892 nr. 90 en 20 augustus 1892 nr. 101.
Behoort bij bestek van 18 oktober 1894 nr. 91.
Behoort bij bestek van 26 april 1892 nr. 64.
Behoort bij bestek van 31 augustus 1893 nr. 19.
Behoort bij bestek van 18 juli 1894 nr. 74.
Behoort bij bestek van 5 mei 1894 nr. 20.
Behoort bij bestek van 26 oktober 1894 nr. 93.
Behoort bij bestek van 19 december nr. 121.
Behoort bij bestek van 28 december 1894 nr. 131.
Behoort bij bestek van 13 december 1984 nr. 114.
Behoort bij bestek van 16 maart 1893 nr. 3.
Behoort bij bestek van 3 december 1896 nr. 23
Behoort bij bestek van 23 december 1896 nr. 30.
Behoort bij de bestekken van 21 februari 1896 nr. 2 en 10 mei 1899 nr. 20.
Niet raadpleegbaar
Behoort bij brief van de Eerst Aanwezend Ingenieur te Amsterdam van 3 november (jaar niet genoemd) nr. 1205.
Zie ook inventaris van de Rijksgebouwendienst, RGD mv. nr. 103.
Behoort bij bestek van 15 juli 1902 nr. 24.
Niet raadpleegbaar
Behoort bij bestek van 15 maart 1906 nr. 7.
Behoort bij bestek van 28 maart 1913 nr. 6 a.
Behoort bij bestek nr. 29 van 1918.
Behoort bij bestek nr. 115 uit 1920.
Behoort bij bestekken nrs. 112-114 Uit 1920.
Ingevolge de voorschriften van het Ministerie van Oorlog van 4 juli 1850 nr. 44B.
- Damsluizen in de Lunterse Beek - damsluizen bij de Potbrug
- een wachterswoning in de linie - een wachterswoning in de Moosterbeek door de Aschattersteunkade
- de brug in de Straatweg naar Hoevelaken - twee batterijen daarachter
- duikers - een voetbrug in de keerkade voor Amersfoort.
- Stenen duiker met drie kokers in de Biltstraat bij de Ridderschapsvaart ten oosten van de stad Utrecht.
- Een van de 4 te maken kleine duikers tot lozing van het water uit de verschillende polders, en ter kering van een te stellen inundatie in de omtrek van Utrecht.
- Stenen duiker met drie kokers in de weg naar fort Blauwkapel bij het Ezelsdijkje ten oosten van de stad Utrecht.
- Vier stenen landhoofden naast een brug met schotbalken, en van een stenen duiker zoals die tot kering van de inundatie van Utrecht aangelegd of veranderd zullen worden.
- Te verhogen deuren en rechtstandsmuren van de sluis in het Geinwater bij de doorslag tussen Jutphaas en Vreeswijk aan de vaart.
- Stenen landhoofden met schotbalken ten westen van de Hoge Brug, gelegen in de straatweg tussen Utrecht en Jutphaas bij Westraven.
- Landhoofden met schotbalken in de Kromme Rijn bij de zaagmolen genaamd de Kranenburg ten zuid-oosten van de stad Utrecht.
- Kleine duikers, van een stenen landhoofd met schotbalken en van een brug, die tot kering van de inundatie in de omtrek van Utrecht zullen aangelegd of veranderd worden.
- Voetbrug met stenen hoofden en schotbalken over de Biltse Vaart vóór de Groenelaan bij Utrecht.
- Beer bij Utrecht.
- Stenen landhoofden met schotbalken in de stroom de Minne op het eind van de Ridderschapsvaart ten noordoosten van Utrecht, in de sloot op het zuideinde van het Ezelsdijkje, stenen brug met schotbalken op het noordoosteinde van het Quakeldijkje en de voetbrug met stenen hoofden over de Biltse Vaart vóór de Groenelaan.
- Stenen landhoofden met schotbalken ten westen van de Hoge Brug in de straatweg Utrecht-Jutphaas bij Westraven en in de Westbroeker wetering vóór de brug aan de Gagel bij Utrecht en van duiker.
Bijlage: een bijbehorende lijst.
- Een verdedigbaar wachthuis voor de te bouwen redoutes op de Kortenhoefse Zuwe en op de Bloklaan in plaats van de vervallen batterijen de Kijkuit en de Spion.
- Fundering van een verdedigbaar wachthuis voor de te bouwen redoutes op de Kortenhoefse Zuwe en op de Bloklaan.
- Wachterswoning in het fort bij Jutphaas, zoals deze op de oude funderingen van het kasteel Plettenburg is opgetrokken.
- Het wachthuis in het fort het Vossegat.
- Het wachthuis staande in de lunet nr. 3 (Houtense vlakte).
- De keet, staande in het fort de Blauwkapel.
- Wachthuis bij het fort op de Bloklaan, genaamd redoute Spion.
- De directiekeet op de walgang van de redoute bij de tol nr. 1 op de grote weg nr. 3 in het Land van Altena.
- De wachterswoning, staande in de redoute aan de Tienhovense Vaart.
- De wachterswoning in het fort aan de Gagel.
- De wachterswoning in het fort te Vreeswijk.
Behoort bij de bestekken van 2 april 1874 nr. 1, 2 april 1875 nr. 1 en 13 november 1877 nr. 21.
Behoort bij bestek van 7 oktober 1876 nr. 7.
Behoort bij bestek van 23 oktober 1877 nr. 18a.
Behoort bij bestek van 11 september 1876 nr. 8.
Behoort bij bestek van 11 december 1877 nr. 29.
Behoort bij bestek van 22 september 1877 nr. 17.
Behoort bij bestek van 4 december 1877 nr. 26.
Behoort bij bestek van 30 november 1877 nr. 24.
Behoort bij bestek van 31 juli 1879 nr. 21.
Behoort bij bestek van 23 september 1879 nr. 33.
Behoort bij bestek van 15 december 1877 nr. 31.
Behoort bij bestek van 28 augustus 1879 nr. 27.
- Toren - bruggen
- wachterswoning - houten loods en remise.
Behoort bij bestek van 29 januari 1847 nr. 1 (bouw toren) en van 29 januari 1873 nrs 1-3 en 7 oktober 1876 nr. 7 (verbetering van de werken bij Vuren).
- Wachterswoning - wachthuis
- remise en magazijn - bergloods.
Behoort bij bestek van 5 april 1881 nr. 3.
Behoort bij bestek van 13 april 1880 nr. 5.
Behoort bij de bestekken van 7 december 1881 nr. 46 en van 20 september 1884 nr. 39.
- Poederoijense sluis - Brakelse sluis
- Binnensluis - Veldsluis.
Behoort bij bestek van 18 november 1882 nr. 54.
Behoort bij bestek van 6 juni 1882 nr. 25.
Behoort bij bestek van 29 april 1882 nr. 10.
Behoort bij bestek van 23 december 1882 nr. 64.
Behoort bij bestek van 14 september 1882 nr. 49.
Behoort bij bestek van 23 september 1884 nr. 42.
Behoort bij bestek van 18 december 1883 nr. 18.
Behoort bij bestek van 21 mei 1885 nr. 37.
Behoort bij bestek van 12 maart 1885 nr. 3.
Behoort bij bestek van 7 mei 1886 nr. 31.
Behoort bij bestek van 11 december 1885 nr. 69.
Behoort bij bestek van 29 december 1885 nr. 76.
Behoort bij bestek van 5 juli 1887 nr. 54.
Behoort bij bestek van 10 maart 1888 nr. 10.
Behoort bij bestek van 17juli 1888 nr. 54.
Behoort bij bestek van 26 maart 1889 nr. 16.
Behoort bij bestek van 21 februari 1889 nr. 5.
Behoort bij bestek van 23 februari 1892 nr. 2.
Behoort bij bestek van 31 juli 1894 nr. 73.
Behoort bij bestek van 10 augustus 1892 nr. 98.
Behoort bij bestek van 31 juli 1894 nr. 7.
Behoort bij bestek van 20 december 1895 nr. 90 en 10 december 1896 nr. 26.
Behoort bij bestek van 9 november 1898 nr. 26.
Behoort bij bestek van 27 juli 1901 nr. 17.
Behoort bij bestek van 11 december 1900 nr. 41.
Niet raadpleegbaar
Niet raadpleegbaar
Zwaar beschadigd
Niet raadpleegbaar
Niet raadpleegbaar
Niet raadpleegbaar
Niet raadpleegbaar
Niet raadpleegbaar
Niet raadpleegbaar
Niet raadpleegbaar
Niet raadpleegbaar
Niet raadpleegbaar
Niet raadpleegbaar
Niet raadpleegbaar
Niet raadpleegbaar
Niet raadpleegbaar
N. B. Betreft garnizoenen: Amersfoort, Amsterdam, Arnhem, Bergen op Zoom, Breda, Deventer, 's-Gravenhage, Haarlem, 's-Hertogenbosch, Leeuwarden, Leiden, Maastricht, Nijmegen, Roermond, Utrecht, Venlo, legerplaats bij Zeist, Zutphen.
Behoort oorspronkelijk bij brief van de Inspecteur van de Genie van 29 september 1891 nr. 4826.
Behoort bij de bestekken van 25 februari 1892-1895 nr. 2.
Behoort bij brief Inspecteur der Genie van 28 januari 1892 nr. 476.
Behoort bij bestek van 3 maart 1894 nr. 5.
Zie ook inventaris Aanwinsten, AANW inv. nr. 287.
Behoren tot een "Ontwerp voor de Militaire Scholen" (bijlagen Litt. C en D).
Behoort bij bestek van 2 maart 1877 nr. 4.
Behoort bij de bestekken van 24 mei 1879 nr. 10 en 26 november 1881 nr. 40.
Behoort bij bestek van 16 december 1879 nr. 44.
Behoort bij bestek van 11 september 1882 nr. 48.
Behoort bij bestek van 20 december 1882 nr. 60.
Behoort bij bestek van 22 mei 1885 nr. 42.
Behoort bij bestek van 28 april 1886 nr. 25.
Behoort bij de bestekken van 3 juli 1888 nr. 53 en 21 mei 1889 nr. 69 en 8 juni 1894 nr. 58.
Behoort bij bestek van 5 mei 1894 nr. 19.
Behoort bij bestek van 7 mei 1907 nr. 3A en B.
Niet raadpleegbaar
Niet raadpleegbaar
Blijkens dorsale aantekening is het pand door de minister in 1811 aangewezen als militair hospitaal.
Niet raadpleegbaar
Niet raadpleegbaar
Met later vervaardigde tafel van de tekeningen. De kazerne werd later hernoemd tot Oranje-Nassau kazerne.
Niet raadpleegbaar
Niet raadpleegbaar
Met kostenbegroting.
De tekening bevindt zich in een nota.
Bijlage: Verslag van de fundering van oude vestingmuren. Overdruk uit het Tijdschrift van het Koninklijk Instituut van Ingenieurs, 1875-1876.
Behoort bij bestek van 1879 nr. 1.
Behoort bij bestek van 19 juli 1879 nr. 17.
Behoort bij bestek van 31 mei 1882 nr. 23.
Behoort bij bestek van december 1881 nr. 42. Zie ook inventaris van de Rijksgebouwendienst, RGD inv. nr. 270.
Behoort bij bestek van 7 juni 1883 nr. 6.
Behoort bij bestek van 4 maart 1884 nr. 5.
Behoort bij bestek van 5 mei 1885 nr. 16.
Behoort bij bestek van 9 mei 1885 nr. 36.
Behoort bij bestek van 19 mei nr. 34.
Behoort bij bestek van 5 maart 1886 nr. 3.
Behoort bij bestek van 17 december 1888 nr. 84 en/of 5 april 1889 nr. 27.
Behoort bij bestek van 28 december 1889 nr. 111.
Behoort bij bestek van 2 mei 1890 nr. 6.
Behoort bij bestek van 30 april 1891 nr. 19.
Behoort bij bestek van 15 juli 1891 nr. 50.
Behoort bij bestek van 29 december 1891 nr. 62.
Behoort bij bestek van 25 juni 1895 nr. 64a.
Behoort bij bestek van 30 augustus 1885 nr. 79.
Behoort bij bestek van april 1898 nr. 3.
Behoort bij bestek van oktober 1896 nr. 21.
Behoort bij bestek van 7 juli 1900 nr. 24.
Niet raadpleegbaar
Niet raadpleegbaar
Niet raadpleegbaar
Behoort bij bestek van 16 december 1901 nr. 33.
Behoort bij bestek van 27 december 1901 nr. 38.
Zie ook inventaris van de Rijksgebouwendienst, RGD inv. nr. 46.
Behoort bij bestek van 27 december 1902 nr. 38.
Behoort bij bestek van 24 oktober 1905 nr. 26a.
Niet raadpleegbaar
Zie ook inventaris van de Rijksgebouwendienst, RGD inv. nr. 104.
Zie ook inventaris van de Rijksgebouwendienst, RGD inv. nr. 193.
Behoort bij bestek van 29 maart 1876 nr. 2.
Behoort bij bestek van 9 december 1876 nr. 10.
Behoort bij bestek van 26 september 1883 nr. 13.
Behoort bij bestek van 23 augustus 1884 nr. 38.
Betreft de bladen 3 en 4.
Behoort bij bestek van 27 februari 1892 nr. 3.
Niet raadpleegbaar
Oud inv.nr. Genie-archief, Plans van Gebouwen, nr. B 481.
- Situatie en gebouw voor kliniek en apotheek - dubbele woningen, hoofdgebouw met keuken.
Behoort bij bestek van 29 december 1906 nr. 24.
Behoort bij bestek nr. 268 van 1912.
Een van de exemplaren is gedateerd: Cleef, 19 september 1816 en ondertekend door de inspecteur-generaal van Waterstaat 3. Blanken Janz. Dit exemplaar was bestemd voor de kolonel van de Genie M.J. de Man.
Behoort bij de voorstellen tot verbetering van de stelling.
Behoort bij de bestekken van 14 april 1892 nr. 42 en 9 augustus 1892 nr. 97.
Behoort bij bestek van 1899 nr. 1.
Behoort bij bestek van 22 april 1844 nr. 34.
- Kazerne nr. 2 met de infirmerie - bomvrije buskruitmagazijnen
- het brandspuitenmagazijn - het laboratorium van kazerne nr. 1
- de artillerieloods - het klein arsenaal
- de magazijnmeesterswoning - het hoofdwachthuis
- de verbouwing van het groot arsenaal tot woning van ambtenaren der Rijksbelastingen en van de commandantswoning.
- Het commandeurslogement - 'sLandshuis en de kerk
- het pastoorslogement - het majoorslogement
- het schoolmeesterslogement - de portierswoning
- de wachthuizen - en het magazijn.
Behoort bij: Resolutie Raad van State van 26 november 1749.
- Het gouvernementsgebouw - 'Landsmagazijn
- wachthuizen en poorten - barakken en stallingen
- bastions en ravelijnen - sortieën
- grachten en lunetten.
N. B. Getekend Ier voldoening van Haar edele mogende resoluties van 31 december 1751 en 6juni 1755.
Bijlage: begroting (1762) en bestek (1763). Het bestek is incompleet.
Bijlage bestekken van bovenvermelde stallen in duplo.
Bijlage: bestek voor de bouw van bovenbedoelde loods van 24 juni 1786.
Zie Resolutie van 22 oktober 1795.
Met toelichting op het bestek.
- Hospitaal - het gebouw bij de windmolen
- kazernes en retranchementen bij de bastions Edelmogende, Pucelle, Coehoorn en Hoogmogende
- het blokhuis in de Lunet Kijk-in-de-Pot. - lunetten
- broodbakkerij - militaire bakkerij.
Behoort bij bestek van 17 juni 1833 nr. 70.
Behoort bij bestek van 10 juni 1833 nr. 64.
Behoort bij bestek van 24 juni 1833 nr. 72.
Behoort bij bestek van 2 april 1835 nr. 12.
Behoort bij bestek van 4 maart 1839 nr. 4.
Behoort bij bestek van mei 1840 nr. 60.
Behoort bij bestek van 2 mei 1840 nr. 61.
Behoort bij bestek van 27 december 1842 nr. 82.
Bijlage uitgebreide "beschrijving".
Behoort bij de aanschrijving van de directeur van 3 oktober 1845 nr. 660.
Behoort bij bestek van 17 november 1879 nr. 40.
Behoort bij bestek van 26 mei 1885 nr. 44.
Behoort bij bestek van 25 juni 1887 nr. 52.
Behoort bij bestek van 7 mei 1889 nr. 58.
Behoort bij bestek van 4 maart 1892 nr. 18.
Behoort bij bestek van 10 oktober 1899 nr. 33.
Niet raadpleegbaar
Behoort bij brief van de Commandant van 18 sept. 1900, nr. 1281, in dorso genummerd IVb 17 nr. 3 Militaire woningen.
Niet raadpleegbaar
Behoort bij bestek van 16 mei 1850 nr. 1.
Behoren bij bestek nr. 105/1931.
Zie inv. nr. H363, fort op de Biltstraat.
- 'sLandshuis - de kerk
- de IJsselkamers - de schoolmeesterswoning
- de turfschuur - de rosmolen
- het commandeurslogement - het majoorslogement
- het kapiteinslogement - het pastoorslogement
- het arsenaal - het wachthuis aan de Munsterse Poort
- het kapiteinslogement naast 'sLandshuis - het kapiteinslogement naast de hoofdwacht
- diverse blokbarakken - diverse wchthuizen
- het nieuwe kruitmagazijn - het oude kruitmagazijn
- diverse kazematten - de Friese Poort
- de Munsterse Poort.
Behoort bij resolutie Raad van State van 26 november 1749.
- Het ingenieurslogement - het kapiteinslogement
- de schoolmeesterswoning - de kerk
- de pastorie -de beide blokken kazernes.
Zie ook inventaris van de Rijksgebouwendienst, RGD inv. nr. 219.
- Kazematten onder het bastion duifhuis - groot arsenaal, commies- en conducteurswoning in het Kasteel. - een kruitmagazijn
- Gouvernement met stalling en tuin - kruitkelder in de keel van het bastion Hollandia
- laboratorium - kruitmagazijn onder het bastion Princesse
- twee arsenalen - de Boschpoort met de kazemat en de sortie onder het bastion 's-Bosch
- twee kruittorens aan de haven - Ginnekenpoort met de kazemat en de sortie onder het bastion Noorden.
- waterpoort met het belendend wachthuis - Antwerpsepoort, Antwerpse barakken en de provoost
- 's-Lands grote en kleine stallingen de Bosch barakken - sortie onder de courtine bij bastion de Leugenaar met
- de Leugenaars barakken - wachthuizen buiten de Boschpoort bij de barrière op de weg naar Terheijden
- de hoofdwacht en sluizen - blokbarakken de houten Sluis
- hoge barakken - stalling voor ruiter- of dragonderpaarden
- bakkerij - grote sluis onder de kapitale wal bij de watermolen
- de sluis in de "Meesekees" - de sluis in de stenen beer voor de watermolen
- het wachthuis - de houten sluis in de Mark.
Zie inv. nr. B185.
Bijlage: bestek "wegens het bouwen van een kapitaal blok stallingen voor de cavalerie te Breda", van 31 augustus 1764.
Behoort bij bestek van 28 augustus 1818 nr. 139.
Behoort bij bestek van 23 augustus 1825 nr. 156.
Behoort bij de bestek van 29 januari 1827 nrs 1a en 1b.
Bijlage: een beschrijving van het ontwerp.
Behoort bij bestek van 18 oktober 1827 nr. 180.
Behoort bij bestek van 7juli 1832 nr. 46.
Behoort bij bestek van 24 mei 1832 nr. 38.
Behoort bij bestek van 31 oktober 1835 nr. 110.
Behoort bij bestek van 27 mei 1837 nr. 70.
Behoort bij bestek van 15 juli 1837 nr. 85.
Behoort bij bestek van 15 maart 1838 nr. 11.
Behoort bij bestek van 30juli 1838 nr. 98.
Behoort bij bestek van 30 juli 1838 nr. 97.
Behoort bij Memories 1839 nr. 2.
Behoort bij bestek van 7 mei 1842 nr. 64.
Behoort bij brief van het Dep. v. Oorlog van 16 november 1843 nr. 9A.
Behoort bij bestek van 7 september 1844 nr. 91.
Behoort bij de bestekken van 27 juni 1844 en 23 augustus 1844 nr. 86.
Behoort bij bestek van 31 mei 1844 nr. 71.
Behoort bij bestek van 27 januari 1843 nr. 3.
Met toelichting.
Behoort bij opdracht van het Departement van Oorlog van 4 december 1845 nr. 24B en bij Exh. van 4 februari 1846 nr. 77.
Het tolhuis diende als wachthuis in oorlogstijd.
Goedgekeurd Minister van Oorlog 23 juli 1864 en bijlage bij Exh. van 17 november 1864 nr. 44. Zie ook B363.
Behoort bij bestek van 23 december 1876 nr. 11.
Behoort bij bestek van 6 maart 1877 nr. 5.
Behoort bij bestek van 12 juli 1877 nr. 13.
Behoort bij bestek van 18 april 1877 nr. 7.
Behoort bij bestek van 15 juni 1880 nr. 27.
Behoort bij bestek van 25 april 1882 nr. 8.
Behoort bij bestek van 11 mei 1882 nr. 14.
Behoort bij bestek van 10 april 1883 nr. 3.
Behoort bij bestek van 8 augustus 1884 nr. 37.
Behoort bij bestek van 7 juni 1882 nr. 28.
Behoort bij bestek van 15 maart 1887 nr. 7.
Behoort bij bestek van 30 mei 1885 nr. 48.
Behoort bij bestek van 15 maart 1887 nr. 8.
Behoort bij bestek van 30 maart 1889 nr. 25.
Behoort bij bestek van 18 april 1889 nr. 36.
Behoort bij bestek van 2 april 1891 nr. 10.
Behoort bij bestek van 2 april 1891 nr. 10.
Behoort bij bestek van 22 mei 1891 39.
Behoort bij bestek van 24 december 1891 nr. 61.
Behoort bij bestek van 6 mei 1892 nr. 74.
Behoort bij bestek van 6 mei 1892 nr. 73.
Behoort bij bestek van 15 maart 1892 nr. 29.
Zie ook B453.
Behoort bij bestek van 22 april 1896 nr. 7.
Behoort bij bestek van 10 juli 1897 nr. 14.
Behoort bij bestek van 24 april 1902 nr. 7d.
Voorheen 4.AANW inv. nr 741.
Behoort bij bestek van 6 mei 1904 nr. 17bj.
Behoort bij bestek van 15 november 1909 nr. 24.
Voor duplicaat geregistreerd op 27 mei 1835 deel 23 folio 112 recto, vak 1: 12 februari 1836 folio 92 verso cave 2 16 april 1837 deel 26 folio 73. Behoort bij bestek van 15 augustus 1835 nr. 101.
Behoort bij exhibitum van 24juli 1836 nr. 8 en bij bestek van 17 april 1837 nr. 26.
De tekening B301 hoort bij de missive aan de kolonel directeur van 7 februari 1846 nr. 22.
Zie B354.
Zie inv. nr. 353.
- Een stal of affuitloods - het Poortgebouw
- het kruitmagazijn nr. 2 - een houten loods
- het laboratorium achter de geslechte kustbatterij.
Zie ook Numansdorp N 181.
Behoort bij min. beschikking van 16 september 1808 nr. 65a, 4e divisie, 2e bureau en het Reglement van Zijne Majesteit met betrekking tot de kazernering van troepen van 11 juli 1807 nr. 37.
Behoort bij min. beschikking van 18 april 1808 nr. 7, 4e divisie, 2e bureau.
Bijlage: Begroting voor de constructie van een kruitmagazijn.
Met begroting.
Bijlage: Begroting voor de constructie van een regenbak.
Brief van kapitein van der Wijck aan de kolonel-directeur van fortificatie te Amsterdam van 23 april 1813. Met kostenbegroting.
Behoort bij bestek van 13 maart 1832 nr. 5.
Behoort bij bestek van 26 augustus 1832 nr. 50 en voor duplicaat geregistreerd in Den Haag op 9 januari 1833, deel 14. folio 12 verso, vak 2.
Behoort bij het ontwerpbestek der belangrijke herstellingen van Brielle van 29 februari 1840.
Met Korte beschrijving van de fornuizen in de keukens van de kazerne den Doele en de infirmerie te Brielle
Behoort bij de brief van 13 juni 1860 nr. 24.
Met de aantekening: "Verbeterd en uitgevoerd in 1877-1883".
Behoort bij brief van de Eerstaanwezend Ingenieur van 30 mei 1873 nr. 42.
Behoort bij bestek van 23 april 1877 nr. 10.
Behoort bij bestek van 28 december 1877 nr. 32.
Behoort bij bestek van augustus 1881 nr. 25.
Behoort bij bestek van augustus 1881 nr. 24.
Behoort bij bestek van november 1881 nr. 36.
Behoort bij bestek van 20juni 1885 nr. 54.
Met kopieën.
Bijlage: Bestek en voorwaarden, goedgekeurd 24 april 1860 door de Minister van Koloniën Rochussen (gedrukt). Zie ook inventaris van de Rijksgebouwendienst, RGD inv. nr. 145.
- De opperzaal - de voorzaal
- de middelkamer - de eetzaal of achterkamer
- een provisiekamer - de keuken
- een portaal - de kamenierskamer
- een "dommestique" kamer - de stal en het koetshuis
- de turfschuur - de eerste heren-kamer
- de tweede heren-kamer - de gastenkamer
- de kelder of commieskamer - de secretariskamer
- de knechtenkamer - de bodenkamer
- het nieuwe arsenaal - het musket- kogelhuis
- het houten magazijn - het affuitenmagazijn
- de bom- en kanonskogelsplaats - de zuidwester kruitkamer
- de noordooster kruitkamer - de gouverneurskamer.
Behoort bij bestek van 4 maart 1815 nr. 10.
- Een arsenaal - affuitloods
- kruitmagazijn - ziekenzaal
- directeurswoning V - commandantswoning
- kazerne - een (hoofd)wacht en stallen.
Behoort bij bestek van 25 juli 1844 nr. 81.
Zie ook 's-Hertogenbosch.
- De Heelse en Bokhovense damsluizen - van de schutsluizen
- kruitmagazijn bij het arsenaal - van de Heelse en Empelse Poort met de kruitmagazijnen.
Bijlage bij de nota van de directeur generaal van 's-Lands rivier- en zeewerken C. Brunings.
- Het groot arsenaal en enige magazijnen - een ijzeren hek bij het groot arsenaal
- de bouw van een nieuwe loods - een hok voor ijzerwerken en een wachthok
- een stenen muur langs de slootkant.
Bijlagen: Memorie voor het maken van een ijzeren hek voor de ingang na de magazijnen aan de Rotterdammerpoort. en Explicatie over de vier projecten van een hek voor het arsenaal te Delft te bouwen.
Bijlage: kostenbegroting.
Bijlage: beschrijving van de staat, waarin de huizen zich bevinden van 24 februari 1828.
- Loodsen - arsenaal.
- ijzergieterij.
- Het arsenaal - de artillerie constructiewerkplaatsen
- loodsen - magazijnen
- de ijzergieterij.
- Kazerne aan de Paardenmarkt - magazijnen Pyrotechnische werkplaats
- geweerwinkel - Prinsenhofkazerne en St. Agatha-kazerne
- hoofdwacht -IJzergieterij van de slagkruitfabriek, droogveld voor lonten
- constructiewerkplaats in de houttuinen - magazijn voor kleding en uitrusting
- arsenaal en bijbehorende gebouwen - garnizoensinfirmerie
- buskruittorens aan de Schie - gebouwen en loodsen op het Koningsveld aan de Schie
Behoort bij bestek van 28 april 1823 nr. 62.
Zie ook D200.
bevat:
- Het oude hoofdwachthuis
- gebouw bij de keel van bastion 4 (commandement)
- groot kruitmagazijn
- een sluis ter afsluiting van het gemeenschapskanaal tussen de Zoute
- gracht en de haven.
- wachthuis bij de Landpoort
- gebouw in de Waterstraat
- bakkerij
- beschoeiing van de Zoute gracht en duiker in de daartussen gelegen gracht in de haven.
- wachthuis bij de Grote Waterpoort
- affuitloods.
Behoort bij bestek van 24 mei 1833 nr. 61.
Behoort bij bestek van 3 juli 1837 nr. 82.
Bijlage: "Uittreksel uit het bestek en de begroting van het gewoon eenjarig onderhoud van de metsel en timmerwerken over 1841/42 betreffende het bouwen van een fornuis in de keuken van de grote kazerne te Delfzijl". Bijlage bij exhibitum van 9 oktober 1846 nr. 52.
- Ingenieurslogement -arsenaal
- grote kazerne -de bomvrije kruitmagazijnen nrs 3, 6, 7 en 9
- het kruitmagazijn nr. 10 -het gebouw in de Waterstraat
- het gebouw bij de keel van bastion IV -het blokhuis in de noordbatterij
- de bakkerij -het wachthuis aan de Farmsummerpoort
- het wachthuis aan de Landpoort -het wachthuis aan de Grote Waterpoort
- het oude hoofdwachthuis. -het gebouw bij de keel van het bastion 3 (kleine kazerne).
Bijlage: een opgave betreffende ijzeren voorwerpen voor stallen.
Behoort bij bestek van 15 mei 1880 nr. 19.
Behoort bij bestek van 4 maart 1886 nr. 2.
Behoort bij bestek van 8 maart 1888 nr. 8.
Behoort bij bestek van 16 juli 1889 nr. 84.
Behoort bij bestek van 2 mei 1893 nr. 12.
Behoort bij bestek van 21 maart 1899 nr. 6.
Zie ook inv. nr. D178.
Behoort bij bestek van 10 mei 1904 nr. 18.
Behoort bij bestek van 28 september 1912 nr. 25.
Behoort bij bestek van 7 april 1906 nr. 10p.
- Wachthuizen - het oude en nieuwe kruitmagazijn
- het arsenaal of Beedehuis.
Met een Memorie van hetgeen van stadswegen moer worden onderhouden".
- Plattegrond van het oude magazijn of Ooipoort met het omliggende terrein.
- Plattegrond en doorsnede van het oude magazijn of Ooipoort.
Behoort bij bestek van 12 maart 1842 nr. 17.
Behoort bij bestek van 7 april 1906 nr. 10q. Bestek niet uitgevoerd.
Niet raadpleegbaar
Niet raadpleegbaar
- De werf - diverse magazijnen
- een huis - een smederij
- en een affuitmakerij op en rond 's-Lands werf.
- De Rijkswerf - kazerne
- loodsen.
- Loodsen - magazijnen
- de rijkswerf.
Behoort bij bestek van 29 november 1881 nr. 41.
Behoort bij bestek van 31 juli 1883 nr. 9.
Behoort bij bestek van 15 maart 1884 nr. 9.
Behoort bij bestek van 4 september 1888 nr. 62.
Niet raadpleegbaar
Niet raadpleegbaar
Behoort bij bestek van 19 augustus 1892 nr. 100.
Behoort bij bestek van 17 mei 1904 nr. 20.
Behoort bij bestek van 29 september 1904 nr. 29.
- Badinrichting - kantinegebouw met eetzaal voor onderofficieren
- scherm -en gymnastiekgebouw en privaatgebouwen.
- voertuigenloodsen -woningen voor twee bataljons gehuwde militairen
- hekken en wegen -magazijn voor wapens
- en gedeponeerde goederen.
Behoort bij bestek van 21 augustus 1906 nr. 20.
Behoort bij bestek van 29 december 1906 nr. 23.
Behoort bij bestek van 13 juni 1913 nr. 7j.
- Een stal voor 48 paarden -mestbak
- voertuigenloods -werkplaats voor smeden
- bankwerkers -afdak voor geschut.
Behoort bij bestek van 24 april 1835 nr. 57.
Zie ook inventaris van de Rijksgebouwendienst, RGD inv. nr. 318.
Zie het meubelbestek, goedgekeurd 20 december 1876 nr. 49G.
Behoort bij bestek van 16 mei 1850 nr. 2.
Behoort bij bestek van 19 september 1833 nr. 77.
Behoort bij bestek van 18 november 1835 nr. 111.
Behoort bij bestek van 18 december 1834 nr. 97.
Behoort bij bestek van 1 augustus 1835 nr. 99.
Behoort bij bestek van 29 januari 1836 nr. 2.
Behoort bij bestek van 15 februari 1837 nr. 5.
Behoort bij bestek van 4juli 1839 nr. 78.
Behoort bij bestek van 7 september 1839 nr. 85.
De Toelichtende beschrijving is samengebonden met de tekening.
Behoort bij bestek van 1 april 1851.
Betreft een niet uitgevoerd ontwerp.
Behoort bij brieven van de E.A.i. van 11 september 1872 nr. 61 en 24 september 1872 aan de commandant.
Behoort bij bestek van 18 oktober 1888 nr. 72.
Behoort bij bestek van 28 april 1896 nr. 9.
Niet raadpleegbaar
In dorso: III b 2 nr. 15 en archief 3e geniecommandement nr. 166. Behoort bij bestek van 20 april 1905 nr. 5b.
Met een toelichting over de schoorsteen.
- Keukens voor het kamp -hut tot legering van een halve compagnie infanterie
- gemetseld politiewachthuis -kamp voor twee bataljons
- officiersprivaten -sekreten voor manschappen
- ronde hutten met kegeldaken voor een halve compagnie infanterie.
Behoort bij bestek van 16 juli 1892 nr. 94.
- N.B. Bestek zie 3.01.43 inv. nr. 64 Archief Contrarolleurs-Generaal 's-Lands Werken en Fortificatiën Holland.
Zie ook WCAP mv. nr. 934.
Behoort bij bestek van 15 april 1831 nr. 10.
De laatste ontbreekt. Behoort bij bestek van 26 oktober 1835 nr. 109.
Behoort bij bestek van 14 september 1837 nr. 94. Met Bestek en voorwaarden.
Niet raadpleegbaar
N. B. Met een nota betreffende enkele fornuizen te Gorinchem....
- De grote stadskazerne -Kanselpoort en wachthuis daarnaast
- Waterpoort met wachthuis daarboven -gebouw van de hoofdwacht op de Grote Markt
- gebouw genaamd de Tol -de Arkelpoort met wachthuis daarboven en uitspringend wachthuis voor de poort
Dalempoort met wachthuis daarboven -de daarnaast staande portierswoning en officierswachtkamer
Linge-wachthuis -buskruitmagazijnen in de bastions nr. 8, nr. 2 en nr. 6 en onder de
courtine 10-11
arsenaal en affuitloods -poterne onder de courtine 9-10 affuitloods in het tolhuisbastion - buskruitmagazijn in bastion nr. 11.
Behoort bij bestek van 15 juli 1875 nr. 6.
Behoort bij bestek van 10 mei 1899 nr. 21.
Behoort bij bestek van 3 maart 1900 nr. 5.
Niet raadpleegbaar
Met aantekening ad Vg.H.V. Nr. 720/32G
Behoort bij bestek van 15 december 1874 nr. 3.
Behoort bij bestek van 26 augustus 1897 nr. 30.
Behoort bij de garnizoenspapieren volgens resolutie van 6 oktober 1795.
- De Brugpoort -de Hampoort
- het arsenaal -het Gouvernementsgebouw
- de hoofdwacht -de Franse kerk
- de wachten aan de Maaspoort -de ravelijnswachten
- de provoost -wachten en kruitmagazijnen in het kroonwerk over de Maas oude Maasbarakken
- twee blokken nieuwe barakken -oude Maasbarakken
grote of hoge Bagijnenbarakken -kleine Bagijnenbarakken
- ruiterstallingen -kruitmagazijnen onder de Katten
- commieshuis.
Behoort bij de garnizoenspapieren volgens resolutie van 6 oktober 1795.
Zie ook inventaris van de Rijksgebouwendienst, RGD inv. nr. 368.
Behoort bij de garnizoenspapieren volgens resolutie van 6 oktober 1795.
Behoort bij de garnizoenspapieren volgens resolutie van 6 oktober 1795.
N. B. Behoort bij de garnizoenspapieren volgens resolutie van 6 oktober 1795.
Met aantekening van de aangekochte huizen op de bouwplaats.
Behoort bij bestek van 14juni 1817 nr. 104.
- Bomvrije kazematten -buskruitmagazijnen
- blokhuizen -magazijnen
- batterijen -een laboratorium
- en een wacht bij het bastion Blauwkop.
Bijlagen: een nota, betreffende een plaatsbestemming en ontwerp voor nog benodigde kazematten voor het onderbrengen van 750 man binnen de vesting Grave." van 19 februari 1831. Een 'Begroting van kosten' van 5 december 1830 en van 2 januari 1831. Een 'bestek en condities" van 19 december 1830.
Behoort bij bestek van 15 mei 1834 nr. 69.
Behoort bij bestek van 5 augustus 1839 nr. 82.
G211 behoort bij bestek van 11 december 1838 nr. 108.
G175 behoort bij bestek van 15 september 1840 nr. 113.
Niet raadpleegbaar
Bijlage: gehecht aan een van de bladen: Beschrijving van fornuizen in kookinrichtingen in de militaire gebouwen zowel van het Rijk als van de stad.
Zie ook inventaris van de Rijksgebouwendienst, RGD inv. nr. 371.
- Ondergrond van de boor- en draaibank - onderste balk van de draaibank.
- onderste zolder - bovenste verdieping of balk van de draaibank.
- bovenzolder onder de kap - ondergrond van het gebouw tot de boorbank
- gebouw in zijn geraamte van achteren - achtergevel van het gebouw
- gebouw en draaibank in zijn geraamte - voor- en achtergevel van de boor- en draaibank
- gebouw en boorbank in zijn geraamte schetsfiguur 1 (1e verdieping).
Bijlage: Bestek en condities, voorzien van het jaartal 1747.
- Ontwerpen van de eerste verdieping - voorgevel aan de zijde van het Buitenhof
- de fundering - de tweede verdieping
- de kelders en project voor een hoofdwacht met doorsnede (genummerd 1-5)
- één plattegrond (genummerd 1A) - plattegrond van de begane grond
- plattegrond van de eerste verdieping - doorsneden (genummerd A, B en C)
- Gedeelte van de façade op het Binnenhof.
Bijlagen: Nota waarop de aantekening staat "ontvangen 26 maart 1776. Memorie houdende een projectplan tot de decoraties van de zalen en vertrekken voor de distributies van de bel-etage van de nieuwbouw van het stadhouderskwartier te 's-Gravenhage 1782", met de aantekening geformeerd door C.J. van de Graaff en L. Gunkel. Met een onvoltooide prijsopgave met verklaring van de decoratieschilder. Zie ook intentaris Aanwinsten, AANW inv. nr. 247.
Drie brieven en een memorie van de kwaliteit van de muren en houtwerken van A. Blanken uit het jaar 1777.
Bijlage: Brief van L. Gunkel van mei 1782 over de werking van de pomp.
Elk exemplaar heeft als bijlage een begroting gedateerd 1811, waarvan er één bovendien voorzien van een Rapport. Een Franse brief van de burgemeester van 's-Gravenhage J. van Schinne aan de kolonel-directeur van de Genie te Amsterdam, gedateerd 27 oktober 1812. Een kopie van een brief (eveneens in het Frans) van de commissaris van oorlog. Dagiout aan voornoemde kolonel-directeur en door deze (E. Paris) voor copie-conform ondertekend van 24 november 1812. Een Franse brief van voornoemde kolonel E. Paris aan de kapitein van de Genie onderdirecteur van de fortificaties te Amsterdam, Van der Wijck. Een Franse brief van de kapitein Rauwenhoff aan de kolonel directeur van de fortificaties Paris te Amsterdam van 28 augustus 1813. Voor copie-conform ondertekend door de Directeur Provisoire des Fortifications, Jules de Foucauld.
Bijlage: een Renvooi behorende tot de garnizoensziekenzaal. Behoort bij bestek van 20 oktober 1819 nr. 141.
Op de achterzijde staat vermeld: Behoort bij het contract wegens het vernieuwen van het tuighuis op de Schedeldoekshaven te 's-Gravenhage. Behoort bij bestek van 11 februari 1833 nr. 3.
Bijlage: samengebonden een Beschrijving betreffende de keukenfornuizen.
- Slaapzalen - bergplaatsen
corridors - kamers voor onderofficieren
- ijzeren drinkbakken - pompen
- privaten - kamers voor gehuwde officieren.
Bijlage: Bestek en voorwaarden, voor goedgekeurd en ondertekend 's-Gravenhage, 26 april 1859 door de Minister van Binnenlandse Zaken Jhr. mr. J.G.H. van Tets van Goudriaan.
Behoort bij het bestek, ingezonden door de bouwmeester van de Landsgebouwen W.N. Rose bij missive van 4 augustus 1860, nr. 222.
Behoort bij bestek van 7 juli 1876 nr. 6.
Behoort bij bestek van 7 maart 1877 nr. 6.
Behoort bij bestek van 23 december 1876.
Behoort bij bestek van 5 februari 1879 nr. 5.
Behoort bij bestek van 11 december 1883 nr. 15.
Behoort bij bestek van 5 mei1885 nr. 17.
Behoort bij bestek van 23 februari 1887 nr. 1.
Behoort bij bestek van 18 april nr. 32.
Behoort bij bestek van 9 april 1889 nr. 19.
Behoort bij bestek van 18 december 1890 nr. 22.
Behoort bij de bestekken van 4 november 1892 nr. 107 en 21 februari 1896 nr. 3.
Behoort bij bestek van 24 juli 1894 nr. 77.
Behoort bij bestek van 5 maart 1895 nr. 5.
Behoort bij bestek van 23 januari 1895 nr. 2
Behoort bij bestek van 27 juni 1908 nr. 9.
Niet raadpleegbaar
Behoort bij het bericht aan de directeur van 16 december 1845 nr. 218.
Behoort bij bestek van 25 september 1888 nr. 68.
Behoort bij bestek van 9 maart 1892 nr. 24.
Behoort bij bestek van 7 november 1894 nr. 96.
Behoort bij bestek van 5 juni 1897 nr. 8
Behoort bij bestek van 23 mei 1903 nr. 17b
Behoort bij bestek van 20 december 1912 nr. 54h.
Behoort bij bestek van 8 mei 1985 nr. 37.
Behoort bij bestek van maart 1883 nr. 2.
Behoort bij bestek van 28 mei 1900 nr. 13.
Behoort bij bestek van 25 juni 1898 nr. 13.
Behoort bij bestek van 23 december 1898 nr. 22.
Behoort bij bestek van 30 april 1902 nr. 7e.
- Het commandeursbolwerk - het Veene Bolwerk
- de Veenpoort - de stenen beer.
- Profielmuren - drie bruggen over het kanaal.
- de flankmuren - revêtementen der muren
- de beren van de kapitale gracht - de kapitale aarden wallen
- de zeesluit - de kapitale brug voor de Enkpoort
- de kapitale brug voor de Veenpoort - revêtementen der muren van het kanaal tot het commandeursbolwerk.
Behoort bij resolutie van H. Ed. Mogenden Raad van State van 31 december 1751 in opdracht van Z.C. Stuten.
Behoort bij bestek van 15 april 1913 nr. 6ax.
Behoort bij bestek van 24 maart 1834 nr. 12.
Bijlage : Inhoudsopgave van de percelen.
Behoort bij bestek van 18 juli 1835 nr. 93.
Behoort bij bestek van 18 juli 1835 nr. 94.
Behoort bij bestek van 18 juli 1835 nr. 92.
Met een beschrijving van de kookinrichting.
- Reduit - herstelling van het reduit
- contrescarpmuur en contrescarpgalerij - afbraak van de houten funderingsplaten
- zijaanzicht van de vuurtoren - poortopeningn in de sluismuren van kazemat 2
- wijze van verticaal boren in de muren - uitwateringskokers en onderdelen van boortoestellen
- wijze van horizontaal boren in de muren - verbetering van de afwatering van de bastions
- doorsnede van het reduit - metselwerk ter verlenging van de kazematten
- ijzeren afvoerbuizen - uitbraak aan de gewelven tot herstel van het reduit
- uit- en afbraak van de muren van de gewelven van het reduit
Behoort bij bestek van 2 maart 1878 nr. 1.
Behoort bij bestek van 2 maart 1878 nr. 13.
Behoort bij bestek van 10 december 1878 nr. 13.
Behoort bij bestek van 15 december 1879 nr. 45.
Behoort bij bestek van 26 april 1880 nr. 10.
Behoort bij bestek van 25 januari 1890 nr. 1.
Behoort bij bestek van 20 april 1892 nr. 51.
Behoort bij bestek van 3 april 1894 16.
Behoort bij bestek van 19 mei 1900 nr. 11.
Behoort bij bestek van 25 oktober nr. 11.
Behoort bij bestek van 27 december 1913.
- Ontwerptekeningen voor rijsdammen in het Haringvliet voor de haven.
- Peilingen van de diepten in het Haringvliet en in de haven, tekeningen van vlet- en zinkdammen.
Bijlage: Begroting voor de constructie van een kruitmagazijn. Zie inv. nr. B70.
- De provoost ; - de wacht aan de Briellerpoort ; - 's-Lands huis, geweer- en werkmagazijn ; - kruitkelder in het west hoornwerk ; - een blok houten kazernes; - Plattegrond van het noordelijk gedeelte van het oude Arsenaal ; - de hoofdwacht ; - het geweer- en werkmagazijn ; - kruittoren en het revolutiebolwerk ; - een van de vier blokken stenen kazernes ; - een half blok houten barakken
Bijlage: Begroting voor de constructie van een kruitmagazijn. Zie ook Brielle, B 70
Brief van Van der Wijck aan de kolonel-directeur van fortificatie te Amsterdam van 23 april 1813. Met kostenbegroting. Zie ook Brielle, inv. nr. B71.
Behoort bij bestek van 29 oktober 1832 nr. 54.
Behoort bij bestek van 17 april 1833 nr. 22.
Behoort bij bestek van 22 januari 1835 nr. 1
Bijlage: een "Toelichtende beschrijving".
- Arsenalen
- het Rijkshuis
- kazernes en officierspaviljoenen
- affluitloods
- buskruitmagazijnen
- geweer- en werkmagazijn
- het kerkje
- garnizoensziekenzaal en officierspaviljoen
- wachthuizen
Behoort bij bestek van 1864 nr. 1.
Behoort bij bestek van 8 juli 1878 nr. 7. Zie ook Den Helder H446,448.
Behoort bij bestek van 9 mei 1885 nr. 20.
Behoort bij bestek van 9 april 1890 nr. 2.
Zie ook Crèvecoeur.
- rolbrug
- rolbrug en barrières
- bomvrij buskruitmagazijn
- kapitale brug
- vaste brug over de hoofdgracht bij de Vughterpoort
- verhoogde vaste brug met rolbrug en barrière
- het gouvernementsgebouw
- de provoost
- groot kruitmagazijn
- kruittoren op de hoffstadt
- bakkerij
- wachthuizen
- poorten
- 'sLandsgebouwen op de Citadel
- 'sLandsgebouwen op fort Isabelle,
- wachthuizen
- kruitmagazijn
- sortieën
- blok-barakken.
- het commandementsgebouw
- arsenalen
- vuurwerkerstoten
- 'sLands ruiterstallingen
- manege
- sluizen
- blok barakken
- 'sLandsgebouwen op fort St. Anthonie
- te Crèvecoeur: commandeurs- en majoorswoning
- predikants- en schoolmeesterwoning
- kazematten
- sluizen
Behoort bij de resolutie van de Raad van State van 26 november 1749.
Behoort bij bestek van 20 juni 1814 nr. 24.
Behoort bij rapport van J.A. van Kesteren aan het Ministerie van Binnenlandse Zaken van 12 december 1819.
Behoort bij bestek van 21 januari 1828 nr. 2.
Bijlage brief van de E. A. Ingenieur van 18 augustus 1832 aan de directeur van de 4e fortificatie directie.
Behoort bij bestek van 18 april 1840 nr. 12.
Behoort bij bestek van 14 september 1835 nr. 105.
Behoort bij bestek van 1 augustus 1837 nr. 88.
Behoort bij bestek van 20 april 1836 nr. 31.
Behoort bij bestek van 25 mei 1839 Nr. 71.
Behoort bij bestek van 25 mei 1839 nr. 70.
Behoort bij bestek van 22 mei 1840 nr. 80.
N. B. Behoort bij bestek van 20 september 1844 nr. 80.
- twee bruggen in de Vughtersteenweg
- wachthuis aan den boom
- artilleriewachthuis bij het tuighuis
- kruitmagazijn bij de hofstad
- veermanswoning op het fort Crèvecoeur
- affuitloodsen bij het arsenaal
- affuitloods in de Tolburgstraat
- 19 kazematten onder de drie katten
- kruitmagazijn in de citadel
- de citadel
- poortwachthuis van de citadel
- het laboratorium
- militaire broodbakkerij
- buskruittoren in de courtine nr. 2 tussen de Bazelaar en Oranje
- kazerne in de citadel
- wachthuis aan de Orthenpoort
- wachthuis aan de grote Hekel
- vuurwerkerstoren en wachthuis
- wachthuizen in ravelijnen buiten de St. Janspoort
- wachthuizen in ravelijnen buiten de Hinthammerpoort
- overdekte rijbaan
- kruitmagazijn in de keel van het bastion Bazelaar.
- soldatenprivaat in de citadel
- magazijn, sortie en poortkamer in de citadel
- details van de kazerne en de houtloods in de citadel
- buskruittoren nr. 4 tussen de hofstad en de citadel
- buskruittoren nr. 2 tussen de bastions Deuteren en Maria
In de citadel is nu het Rijksarchief Noord-Brabant gehuisvest.
- St. Jacobskazerne
- Tolbrugkazerne
- Citadelkazerne
- buskruitmagazijn
- Mortelkazerne
- Berewoutkazerne
- gebouw aan hetb St. Jacobskerkhof
behoort bij bestek van 1865 nr. 1.
Behoort bij bestek van 2 juni 1866 nr. 1.
Behoort bij brief van 15 september 1871 nr. H1 aan de inspecteur-generaal der fortificatiën.
Behoort bij brief van 7 september 1877 nr. 696 van de commandant.
Behoort bij bestek van 24 december 1886 nr. 64.
Behoort bij bestek van 29 maart 1889 nr. 21.
Behoort bij bestek van 18 april 1889 nr. 37.
Behoort bij bestek van 18 april 1889 nr. 37.
Behoort bij bestek van 15 mei 1891 nr. 36.
Behoort bij bestek van 29 november 1860 nr. 2.
Behoort bij de bestekken van 31 maart 1862 nrs 4 en 5.
behoort bij bestek van 15 december 1860 nr. 5.
Behoort bij bestek van 15 januari 1862 nr. 1.
Behoort bij bestek van 25 februari 1862 nr. 3.
Niet raadpleegbaar
Goedgekeurd: 's-Gravenhage 13 mei 1885, Minister van Oorlog, de secretaris-generaal C. Doorman. Zie ook Willemstad, W220.
Behoort bij bestek van 6 mei 1887 nr. 30.
- draaischijf
- tweeton's handkraan
- traveller van 1 ton lichtvermogen en torpedowagen.
Behoort bij bestek van 16 december 1892 nr. 111.
Behoort bij bestek van 17 maart 1893 nr. 4.
Een van de tekeningen behoort bij bestek van 17 december 1910 nr. 20
Niet raadpleegbaar
Behoort bij bestek van 5 augustus 1844 nr. 84.
Bijlage: beschrijving van de ophaalbrug.
- de kazerne: begane grond, 1e en 2e verdieping
- de hulpkazerne: begane grond, 1e en 2e verdieping, keuken
- het kleding- en wapenmagazijn: begane grond en 1e, 2e, 3e en 4e verdieping
- de infirmerie: begane grond, 1e, 2e, en 3e verdieping.
Behoort bij de bestekken van 22 mei 1883 nr. 5 en 13 mei 1885 nr. 28.
In duplo.
Met aantekening van de Directeur der 2e Fortificatie S.G. Siderius, dat bij Koninklijk Besluit van 20 maart 1809 nr. 7, de gebouwen aan de stad zijn verkocht.
Bijlage: Verklaring van de ontwerpen.
Behoort bij bestek van 20 mei 1876 nr. 3.
Behoort bij bestek van 1883.
Behoort bij bestek van 12 februari 1889 nr. 4.
Behoort bij bestek van 4 oktober 1893 nr. 20.
Behoort bij bestek van 15 december 1896 nr. 27.
Met bijlagen. Rapport wegens het onderzoek omtrent een uitwatering te Katwijk aan Zee, gedaan in 1802 op last van Dijkrichter en Hoogheemraden van Rijnland door F.W. Conrad, A. Blanken jr. en S. Kros. Verbaal van waterpassingen. Aantekening van de grondboringen en heiing van een proefpaal. 4 Verbaal wegens een gedane inspectie door Dijkrichter en Hoogheemraden van Rijnland.
Met rapport van de werken en uitreksel uit de resolutie van de Raad van State van 25 oktober 1768.
Behoort bij bestek van 7 augustus 1850 nr. 3.
Behoort bij bestek van 7 mei 1886 nr. 31.
Behoort bij bestek van 17 augustus 1861 nr. 3.
- opstandtekening van de voorgevel
- voorfront gevel
- plattegronden van de tweede verdieping
- profieltekeningen van de hoofdwacht
- plattegrond van de bestaande hoofdwacht
- plattegrond van de eerste verdieping
- plattegronden van de zolder en kap
- ontwerp van een verbouwing aan de hoofdwacht
- plan van de nieuwe cavaleriestal
- nieuwe cavaleriestal
- aanbouw achter de cavaleriestal in 1854
- plattegrond van de aanbouw achter de cavaleriestal
- verdeling van de balklaag en kapgrond van de nieuwe cavaleriestal
- cavaleriestal-doorsnede.
Goedgekeurd: 's-Gravenhage, 10 juni 1863 door de Minister van Oorlog J.W. Blanken.
Behoort bij bestek van 9 maart 1886 nr. 5.
Behoort bij bestek van 8 maart 1888 nr. 7.
Behoort bij bestek van 8 mei 1888 nr. 42.
Behoort bij bestek van 17 december 1873 nr. 10.
Behoort bij bestek van 29 augustus 1877 nr. 16.
Behoort bij bestek van 10 april 1886 nr. 16.
behoort bij bestek van 9 april 1891 nr. 16.
Behoort bij bestek van 17 december 1892 nr. 112.
Behoort bij bestek van 14 maart 1889 nr. 10.
- De Bospoort, wachthuis in de stad
- de valbrug met de stenen brug
- het wachthuis in de halve maan
- de Brusselse poort
- de Tongerse poort
- een wachthuis bij de kruitmolen
- de Vrouwepoort
- de Pieterspoort
- de stenen brug over de Jeker
- de Bathpoort
- de Koolpoort
- de Molenpoort
- poort aan de valbrug het schildershuis
- het wachthuis op de val van Hoog Vrankrijk
- een wachthuis genaamd de schuur
- de ijskelder op de wal bij de Tongerse poort
- het gemetselde bastion tussen de vijf koppen en de Tongerse poort
- het wachthuis met het commieshuis tussen de poort en de Jeker
- de Maasbrug met het wachthuis op de brug
- een wachthuis achter de St. Martenskerk te Wijk
- een wachthuis boven in het St. Martensbolwerk te Wijk
- een wachthuis onder de poort d'Allenmange te Wijk
- de Waterpoort te Wijk
Behoort bij resolutie der Raad van State van 26 november 1749.
Op een tekening staat een verkeerde schaalaanduiding in Rijnl. roeden in plaats van Rijnl. voeten.
Met een toelichting aan directeur generaal C. Du Moulin.
Bijlage: Beschrijvingen en begrotingen van het herstel van het ingestorte kruitmagazijn.
Behoort bij bestek van 12 augustus 1816 nr. 122.
Behoort bij bestek van 4 september nr. 141.
Behoort bij bestek van 25 juni 1819 nr. 103.
Behoort bij bestek van 16 februari 1820 nr. 46.
Behoort bij bestek van 1 december 1823 nr 155.
Behoort bij bestek van 30 april 1821 nr 53.
Behoort bij bestek van 11 september 1821 nr. 107.
Behoort bij bestek van 12 juli 1826 nr. 127.
Niet uitgevoerd.
Behoort bij de bestekken van 9 juli 1834 nr. 83 en 9 maart 1838 nr. 9.
Behoort bij bestek van 8 november 1834 nr. 95.
Behoort bij bestek van 12 juni 1837 nr.74.
Behoort bij bestek van 14 augustus 1837 nr. 92.
Behoort bij bestek van 10 juni 1840 nr. 93.
Behoort bij bestek van 5 juli 1844 nr. 74.
Koninklijk Besluit van 13 maart 1844 nr. 75.
- Infanteriekazerne voor één bataljon
- keukens in de Jekerstraat
- kazerne op de Dries
- kazerne in de Jekerstraat
- de Penitentenkazerne in de Boschstraat
- cavaleriekazerne met stalling
- hoge barakkenkazerne te Wijk
- kazernes en stallen aan de Tongerse poort.
- Nieuwbouw Onze Lieve Vrouwepoort
- drie brugwachterswoningen
- ophaalburg
- wachthuis bij de Bathpoort
- draaibruggen en duikers.
- verandering vestingwerken op de Vischermans
- wachthuis en brugwachterswoning buiten de Vrouwepoort
- gedeelte tussen de Vrouwepoort en de Bathpoort
- schutsluis ter aansluiting met de Zuid-Willemsvaart
Volgens beschikking van de Minister van Oorlog van 23 december 1850 nr 27 B. Zie ook onderhandse akte van 2 april 1851.
Behoort bij concessie van de Minister van Oorlog van 22 februari 1851.
Met bijlage: Bestek en voorwaarden Aken-Maastrichtse spoorweg, zijtak naar Hasselt, Nederlands gebied; besteknr. 10, 1855.
Besluit van 2 maart 1858 nr. 61 Minister van Oorlog van 12 maart 1858 nr. 1.
Behoort bij de beschikking van de Minister van Oorlog van 9 mei 1859 nr. 50B. Goedgekeurd door de Minister van Oorlog op 23 mei 1859.
Overlegd bij brief van 30 november nr. 68M van de Eerst Aanwezend Ingenieur en behoort bij de missive van de Hoofdingenieur van Waterstaat van 26 november 1859 nr. 7906.
Behoort bij het schrijven van de eerst Aanwezend Ingenieur van 31 mei 1860 nr. 71.
Behoort bij het bericht ban de Eerst Aanwezend Ingenieur van 20 april 1862 nr. 63 en bij het schrijven van de Eerst Aanwezend Ingenieur van 13 februari 1863 nr. 19.
Behoort bij bestek van 20 mei 1896 nr. 12.
Behoort bij bestek van 25 oktober 1900 nr. 36.
Behoort bij bestek van 1938 nr. 219.
vgl. OBGK R1.14
- Stallen
- Onderofficierswoning
- Kazerne
- Fouragemagazijn
- Slachthuis
- Woning van de opperwachtmeester.
Behoort bij bestek van 5 mei 1893 nr. 14.
Behoort bij de bestekken nr. 156 van 1903, nr. 203 van 1904 en nr. 46 van 1905.
Behoort bij bestek van 18 december 1894 nr. 119.
Behoort bij bestek van 26 juni 1894 nr. 69.
Bijlagen: Memoires ter toelichting op de tekeningen.
Behoort bij bestek van 10 mei 1836 nr. 66.
Behoort bij bestek van 16 december 1879 nr. 46.
Behoort bij bestek van 17 juni 1880 nr. 29.
Behoort bij bestek van 29 april 1882 nr. 9.
Behoort bij bestek van 8 mei 1885 nr. 19.
Behoort bij bestek van 3 maart 1892 nr. 14.
Behoort bij bestek van 10 augustus 1894 nr. 83.
Behoort bij bestek van 22 maart 1895 nr. 21.
Behoort bij bestek van 25 juni 1895 nr. 64.
Behoort bij bestek van 23 mei 1902 nr. 13b, ongebruikt bestek.
- Het commandeurshuis
- Het pastoorslogement
- De oude wacht bij de Winschoterpoort
- De klokwacht
- Het geweldigerskwartier
- Het kruidenkwartier
- De Winschoterpoort
- De Bellingwolderpoort
- 's-Landshuis, de kerk- en schoolmeesterswoning
- Het kapiteinslogement bij de Winschoterpoort
- Het majoorslogement en nevenstaand kapiteinslogement
- Het Kerkenkwartier
- Het commandeurskwartier
- Het bondenkwartier Het wachthuis aan de Nieuwe Statenzijk aan de Dollard.
Met bijlage: een fotokopie van een plattegrond van de veranderingen en verbeteringen aan de ingenieursbarak te Lang Acker Schans.
Behoort bij bestek van 27 april 1833 nr. 35.
- De commies- of majoorswoning
- Hoofdwacht
- Het arsenaal
- De kruitkelder
- De kazerne
- De wacht bij de Utrechtse Poort
- De affuitloods
- En van de verbouwing van de verdedigbare toren tot reduit in de redoute.
Behoort bij bestek van 4 mei 1886 nr. 29.
Behoort bij bestek van 5 juni 1885 nr. 52.
Behoort bij bestek van 4 mei 1886 nr. 29.
- Decoratie van de poort van het arsenaal
- Kapconstructie
- Gevel, opstand, profiel en plattegrond
- diverse ontwerpen van decoraties.
Zie ook inventaris van de Rijksgebouwendienst, RGD inv. nr. 1488.
Zie ook Willemstad, W169.
Zie ook Breskens, B405.
Behoort bij bestek van 16 april 1892 nr 44.
Zie ook inventaris van de Rijksgebouwendienst. RGD inv. nr. 976.
- Memoires van de staat der gebouwen
- Bovenste verdieping van het arsenaal
- De Ziekenpoort
- Rondeel links van de hertogsteegpoort
- het magazijn Mexico
- Magazijn bij het hoornwerk Gelderland
- Magazijnen van Lunet Zeelandia
- De zes 's-Landsofficieren wachthuizen
- 's-Landsruiters stallingen
- Het provoosthuis
- Het rondeel aan de St. Joristrap
- 's-Landshuis en arsenaal
- Het rondeel aan weerszijden van de Hesselpoort
- De verdiepingen van de Kronenburgertoren
- Wachthuizen in de lunetten Kijk in de Pot
- Wachthuizen in de werken voor de hoofdwal
- Magazijnen en wachthuizen bij de Hoenderberg
- Wachthuizen en magazijnen ter weerszijden van de Molenpoort
- Wachthuizen, magazijnen bij de Bottendaal
- Magazijn achter het huis van de graaf Van Bijland
- Redoute met magazijn en privaat in het fort Pannerden
- Magazijnen met wachthuizen bij het Stenen Cruijs.
Bijlage: een "korte Memorië.
Bijlage een kostenbegroting.
Behoort bij bestek van 30 november 1820 nr. 112.
Behoort bij bestek van 2 april 1824 nr. 44.
Behoort bij bestek van 30 maart 1827 nr. 11. De originele tekening is bij bericht van 23 januari 1826 nr. 16 aan het Departement van Oorlog gezonden.
Behoort bij bestek van 19 mei 1829 nr. 100
Behoort bij de missive van de Eerst Aanwezend Ingenieur van 19 juni 1831 nr. 161.
Behoort bij bestek van 30 maart 1833 nr. 7. Met bijlage: een korte Memorie.
Behoort bij bestek van 30 mei 1835 nr.80.
Bijlage:een renvooi van 14 oktober 1836.
Behoort bij bestek van 9 mei nr. 62.
Behoort bij bestek van 20 juli 1837 nr. 86.
Behoort bij bestel van 9 oktober 1844 nr. 98.
Bijlage: een beschrijving van de fornuizen.
Het pandis aangekocht bij akte van 20 juni 1866.
Behoort bij bestek van 10 november 1879 nr. 37.
Behoort bij bestek van 28 maart 1889 nr. 20.
Behoort bij het bestek van 11 juni 1891 nr. 45.
Behoort bij bestek van 13 april 1910 nr. 1.
Behoort bij bestek van 11 december 1877 nr. 30.
Behoort bij bestek van 16 juli 1879 nr. 15.
- Ambulance
- Wasinrichting
- Privaatgebouw
- Smidswerkplaats
- Wachthuis met arrestantenkamers
- Levensmiddelenmagazijn
- Buskruitmagazijn.
Behoort bij bestekken van 15 juni 1880 nr. 25 en 27 april 1881 nr. 8.
- Gebouw tot parkwacht
- De verbetering van kantinegebouwen
- Bureaus en theoriezalen
- Magazijnsknechtwoning, privaatgebouw bij de stallen en bij de officierspaviljoenen.
Behoort bij de bestekken van 17 juli 1882 nr. 39, 23 september 1882 nr. 51 en 15 juni 1882 nr. 7.
- Kantinegebouw voor onderofficieren
- Een tweede keuken
- Regenbakken bij de stallen
- Privaatgebouw voor onderofficieren en soldaten
- Waterreservoir bij de put op de Woldberg
- Put met windmotor bij keuken nr.1 op de Woldberg.
Behoort bij de bestekken van 27 november 1885 nr. 67 en 16 maart 1886 nr. 8.
Behoort bij bestek van 1 juni 1887 nr. 47.
Behoort bij bestek van 14 mei 1889 nr. 64.
Behoort bij bestel van 8 maart 1891 nr. 4.
Behoort bij bestek van 8 maart 1892 nr. 7.
Behoort bij bestek van 22 maart 1894 nr. 9.
Behoort bij bestek van 15 maart 1895 nr. 18.
Behoort bij bestek van 13 mei 1912 nr. 14a (ongebruikt bestek).
Niet raadpleegbaar
Met aantekening: Sectie I nr. 874 G, voor Oldebroek.
Behoort bij bestek van 30 maart 1906 nr. 8m.
In dubbel overleg [...] ter voldoening aan de aanschrijving van de Inspecteur in de 2de Inspectie van Fortificatiën van 20 juni 1858 en van 4 augustus nr. 352.
Niet raadpleegbaar
Opgemaakt ingevolge aanbesteding van de Inspecteur in de 2de Inspectie van Fortificatiën van 9 augustus 1858 nr. 365. Behoort bestek van 24 januari 1862 nr. 2.
Opgemaakt ter voldoening aan de aanschrijving van de Inspecteur in de 2de Inspectie van Fortificatiën van 20 november 1859 nr. 591. Goedgekeurd:'s-Gravenhage, 31 december 1859 namens de Minister van Oorlog door de secretaris-generaal F.A. (Ridder) van Rappard.
Goedgekeurd namens de Minister van Oorlog door secretaris-generaal F.A. (Ridder) Rappard.
Niet raadpleegbaar
Opgemaakt ingevolge aanbesteding van de Inspecteur in de 2de Inspectie van Fortificatiën van 26 juli 1861 nr. 518.
Goedgekeurd: ;s-Gravenhage, 29 januari 1862 door de minister van Oorlog (Jhr.) E.A.O. de Casembroot.
Zie ook Willemstad, W 169.
Behoort bij resolutie van de Raad van State, van 7 maart 1757. Bijlage: Bestek en condities van april 1757.
Bijlage: Bestek en condities van 29 april 1756.
Bijlagen: Bestek en conditie van 30 maart 1773. Kopie. Uittreksel uit de resoluties van de Ed. Mo. Heren Raden van State van de Verenigde Nederlanden, van 23 juli 1759 en bestek condities (kopie), van 2 augustus 1759.
Bijlagen: Uittreksels uit de resoluties van de Ed. Mo. Heren Raden van State van de Verenigde Nederlanden (van 20 april 1768, 18 oktober 1768, 17 februari 1769 en 28 maart 1769) en bestek en de condities (kopie) van 22 maart 1769.
Bijlage bij de resolutie van de Raad van State van 20 april 1778.
-Kazematten
-Lunet
-Reduit
-Kelders.
Behoort bij bestek van 9 december 1909 nr. 23.
Met bijlagen: Uittreksel van de besluiten van het arrondissement van Roermond van 13 november 1801. Procesverbaal van 25 augustus 1803 en kostenopgave van 11 november 1802.
-Infirmie
-stalgebouwen
-privaten
-manege
-kazernegebouw
-stallen met bijgebouwen.
Behoort bij bestek van 14 juni 1898 nr. 11.
Bijlage: een kostenopgave.
Niet raadpleegbaar
-Woning van 's-Lands commandeur
-bomvrije bakkerij
-regenbak en kookketel
-woning van de sluismeester
-stallen van de commandeur
-koetshuis
-privaten
-woning van een onder-majoor
-soldatengevangeniscel
-'s-Lands hospitaal
-de grote kazemat
-galerij Ramanas
-dubbel 's-Lands kazerne
-kazernes staande op Rapenburg
-de Spaanse barakken
-woning van de hovenier
-hoofdwacht op het kasteel
-stenen redoute in fort Anthonie
-woning van de groot-majoor en officiersbarak,"de Oude School"
-oven
-turfschuur
-stal
-woning van de koetsier van de commandeur
-arsenalen
-hof- en zomerhuis
-woning van de geweldige provoost
-(onder-)officiersgevangeniscel
-'s Lands watermolen
-forten en kruitmagazijnen
-bolwerken Oranje en Generaliteit
-'s Lands lange barakken
-kazerne in de Molenstraat
-de commandeurshof
-'s Lands wachthuis
-redoute Eversdam.
Met uittreksel uit de Resoluties van de Raad van State van 9 mei 1752.
Met uittreksel uit de Resoluties van de Raad van State van 20 oktober 1763.
Met uittreksel uit de Resoluties van de Raad van State van 25 maart 1767.
Bijlagen memories over de te gebruiken materialen.
Niet raadpleegbaar
Bijlage: Bestek en voorwaarden van 11 augustus 1862.
Met bijlagen: twee exemplaren van het bestek en voorwaarden van 27 februari 1863.
Behoort bij bestek van 7 augustus 1877 nr. 14.
Behoort bij bestek van 11 maart 1886 nr. 7.
-Kasteel
-woning van de groot-majoor
-woning van de geweldige provoost
-redoutes
-drie blokkazernes, het westkwartier
-drie blokkazernes, het zuidkwartier
-vier blokkazernes, het Grote Pas
-woningen
-kruitmagazijnen
-kazematten
-het oude gouvernementsgebouw
-oude majoorswoning
-woning van de commies van 's-Lands magazijnen
-hoofdwacht
-twee blokkazernes, het gouvernementskwartier
-kazerne, het oostkwartier op de koelewei
-vier blokkazernes, middel- en achterkwartier
-kazernes
-arsenalen
-wachthuizen.
- Kasteel
- drie blokkazernes, het westkwartier
- drie blokkazernes, het zuidkwartier
- vier blokkazernes, het Grote Pas
- Gemetselde galerijen in fort St. Donaes
- redoutes
- hoofdwacht
- woning van de groot-majoor
- oude majoorswoning
- kazernes te Jufferschans
- woning van de geweldige provoost
- twee blokkazernes te Philippine
- commieshuis en kruit- en affuitmagazijn te Philippine
- het oude gouvernementsgebouw
- woning van de commies van 's-Lands magazijnen
- twee blokkazernes, het gouvernementskwartier
- kazerne, het oostkwartier op de koelewei
- vier blokkazernes, middel- en achterkwartier
- commandeurs- en groot-majoorswoning te IJzendijke
- woning van de geweldige provoost te IJzendijke
- woning van de commies van 's-Lands magazijnen te IJzendijke
- blokkazernes, het Ruitenkwartier te IJzendijke
- drie blokkazernes, het blok achter de kerk te IJzendijke
- commandeurs- en hoge officierswoning te Philippine
- predikants- en lage officierswoning te Philippine
- kleine blokbarakken en wachthuizen te Philippine
Ingevolge de Resolutie van de raad van State van 31 december 1751.
Behoort bij de Resolutie van de Raad van State van 21 maart 1752. Het uitreksel van deze Resolutie is bijgesloten.
Zie ook inv. nrs. S36 en S38. Een tekening is op 8 januari 1753 aan de Raad van State gezonden. Behoort bij Resolutie van de Raad van state van 20 april 1759.
Uitreksels van de Resoluties van de Raad van State van 24 april 1755, 2 juni 1755, 26 juni 1755, 3 juli 1755 en 8 januari 1756.
Verzoekschrift aan de Raad van State van 29 maart 1756. Uitreksels uit de Resoluties van de Raad van State van 25 maart 1755, 24 oktober 1755 en van 16 augustus 1757. Bestekken van 5 december 1755, 24 september 1761 en van 1 augustus 1786.
- Aansluitmuur tegen de dijk
- aansluitmuur tegen de sluis
- kruitkelder
- stenen redoute
- oostpoort met galgen- en Magdalena bolwerk
- oostsluis
- kazemat
- wachthuis
Bijlage: Uitreksel van de Resolutie van de Raad van State van 14 april 1773.
Behoort bij Resolutie van de Raad van State van 8 december 1775.
- Wachthuis
- sluiswachterswoning
- klein magazijn
- de sluis.
Volgens besluit van de Minister van Oorlog van 21 november 1809.
Terreinindelingen gemaakt volgens bestek nr. 270/1939.
Bijlage: Bestek en conditie.
- Magazijnen en wachthuizen
- poorten en sortie
- ruiterstalling
- turf- en kruitmagazijn te Willemstad
- kruitmagazijn in fort de Waterschans
- majoorswoning in fort de Waterschans
- majoorswoning in fort Moermondt
- kruitmagazijn in fort Moermondt
- kruitmagazijn in fort Pincen
- majoorswoning in fort Pincen
- kruitmagazijn in fort Rover
- majoorswoning in fort Rover
- kruitmagazijn in fort Frederik Hendrik
- majoorswoning in fort Frederik Hendrik
- commandeurswoning
- woning van de commies van 's-Lands magazijnen
- woning van de geweldige provoost
- wachthuis te Willemstad
- dubbele en enkele blokbarakken in fort de Waterschans
- wachthuis in fort de Waterschans
- kapiteins- en officierswoning in fort Moermondt
- dubbele blok barakken in fort Moermondt
- kapiteins- en officierswoning in fort Pincen
- dubbele blok barakken in fort Pincen
- kapiteins- en officierswoning in fort Rover
- dubbele blok barakken in fort Rover
- kapiteins- en officierswoning in fort Frederik Hendrik
- dubbele blok barakken in fort Frederik Hendrik.
Ingevolge de Resoluties van de Raad van State van 31 december 1751 en van 6 juni 1755. Met een toelichting welke overheid onderhoudsplichtig is.
- Poorten
- wachthuizen
- commandeurswoning
- ruiterstalling
- kruitmagazijnen.
- sortieën
- woning van de commies van 's-Lands magazijn
- magazijnen
- woning van de geweldige provoost
Behoort bij bestek nr. 151/1938.
- Commandeurswoning
- commieswoning
- wachthuizen
- woning van de ondermajoor
- hospitaal
- blokbarakken
- woning van de plaatsmajoor
- woning van de koster.
Met toelichting welke overheid onderhoudsplichtig is.
Behoort bij bestek van 9 november 1909 nr. 21.
Behoort bij bestek van 27 juni 1835 nr. 89.
Behoort bij bestek van 23 april 1839 nr. 47.
Behoort bij bestek van 9 maart 1836 nr. 6.
Behoort bij bestek van 8 november 1838 nr. 105.
Behoort bij bestek van 26 januari 1839 nr. 1.
Behoort bij bestek van 25 april 1837 nr. 34.
Behoort bij bestek van 17 april 1838 nr. 28.
Behoort bij bestek van 21 juli 1838 nr. 95.
Behoort bij bestek van 1 oktober 1840 nr. 114.
Behoort bij het bericht van de Eerste Aanwezend Ingenieur van 7 november 1844 nr. 376.
Behoort bij de begroting van 23 april 1844 en bij de missive van 23 april 1844 nr. 96 van de Eerst Aanwezend Ingenieur
- Loods in het front 1-2
- cavaleriekazerne
- artillerieloods op de contrescarp
- militaire bakkerij
- keuken bij de arsenaalkazerne
- bomvrije arsenaalkazerne in bastion nr. 1
- keuken bij de cavaleriekazerne in het bastion nr. 4
- bomvrij buskruitmagazijn op het terreplein van het bastion nr. 6
- Bomvrij buskruitmagazijn op het terreplein van het bastion nr. 8
- wachthuis aan de Sassenpoort in het bastion nr. 8
- wachthuis aan de Axelsepoort achter de courtine 4-5
- Het laboratorium in bastion nr.1, ingericht tot garnizoensinfirmerie in vredestijd en het brandspuithuis, voorlopig bestemd tot afgezonderde infirmerielokalen, ingesloten en verenigd door een ringmuur.
Bijlage: Toelichtende beschrijving van keukenfornuizen.
Goedgekeurd 's Gravenhage, 4 september 1860 namens de Minister van Oorlog door de secretaris generaal (F.A.) Ridder van Rappard.
Behoort bij brief van de Eerst Aanwezend Ingenieur van 3 januari 1867 nr. 1.
Niet raadpleegbaar
Behoort bij bestek van 30 september 1897 nr. 15.
Niet raadpleegbaar
Behoort bij bestek van 28 april 1835 nr. 67.
Zie ook inventaris van de Rijksgebouwendienst, RGD inv. nr. 1285.
Behoort bij bestek van 6 april 1843 nr. 33.
Bijlage een beschrijving.
Niet raadpleegbaar
Niet raadpleegbaar
Behoort bij bestek van 23 mei 1882 nr. 21.
Bijlage: een kostenbegroting van 15 mei 1811.
Bijlage: een beschrijving van twee ketels in het groot rijkshospitaal te Utrecht.
- Ziekenstal
- hoefsmederij met beslagloods
- stroloodsen
- rijloods
- privaat en urinoirgebouwen op
- situatie van het terrein.
Behoort bij de bestekken van 23 oktober 1876 nr. 9 en 25 augustus 1879 nr. 15.
Behoort bij bestek van 26 juli 1879 nr.19.
Behoort bij bestek van 30 november 1880 nr. 45.
- Nachtprivaten
- waslokalen
- schoolbank en tafel
- kachels
- woningen voor gehuwde wasbazen
- manskribbekastje
- ijzeren trappen
- fornuis in de manschappenkeuken.
Behoort bij bestek van 16 december 1882 nr. 56.
Behoort bij bestek van 24 december 1883 nr. 21.
Behoort bij bestek van 21 mei 1885 nr. 38.
Behoort bij bestek van 13 juli 1885 nr. 56.
Behoort bij bestek van 16 september 1887 nr. 68.
Behoort bij bestek van 24 april 1888 nr. 26.
Behoort bij bestek van 18 mei 1898 nr. 8.
Behoort bij bestek van 8 september 1899 nr. 36.
Behoort bij bestek van 10 april 1902 nr. 5.
Behoort bij bestek van 7 mei 1903 nr. 13d.
Behoort bij bestek van 17 november 1908 nr. 16.
Behoort bij bestek van 14 mei 1910 nr. 2. De bestektekening van 1912 horen bij een ander bestek.
Behoort bij bestek van 14 december 1912 nr. 54a, ongebruikt bestek.
Behoort bij bestek nr. 184/1930.
Behoort bij bestek van 11 maart 1911 nr. 4.
Bijlage: brief van de hoofdingenieur van de waterstaat in de provincie Utrecht J.A. Blanken aan de luit. kolonel W. Offerhuis van 26 juli 1827. Kopie.
Bijlage: kostenopgave.
Behoort bij bestek van 1 september 1834 nr. 91.
Behoort bij bestek van 7 mei 1836 nr. 65.
Behoort bij bestek van 12 mei 1838 nr. 68.
Behoort bij bestek van 14 juni 1841 nr. 71.
Behoort bij bestek van 22 februari 1843 nr. 14.
- Het nieuwe arsenaal
- woning en kelder van de provoost
- kruitmagazijn bij St. Maartenskerk
- kruittoren, de kwaktoren
- bonnet
- kazematten
- schuur
- barakken
- privaten
- poort onder de kapitale wal
- pomp.
- wachthuis
- gereformeerde kerk en woning
- kruitmagazijn voor het oude manhuis aan de Lichtenberg
- 1e verdieping van de kruittoren aan de Keulse poort
- 2e verdieping van de kruittoren aan de Keulse poort
- kruitkelder
- officierspaviljoen
- woning van de weduwe mevrouw Meijers
- stalling en koetshuis van de commandant
- hovenierswoning
Behoort bij de Resolutie Raad van State van 26 november 1749.
- Woning van het provoostgebouw
- kruitmagazijn bij de St. Martinuskerk
- kruittoren, de kwaktoren
- toren aan de nieuwe Roermondse Poort
- kazematten
- wacht buiten de Maaspoort voor het bastion Lichtenberg
- wacht aan de haven bij de Roermondse Poort
- Kruitmagazijn voor het oudemannenhuis aan de Lichtenberg
- 1e en 2e verdieping van de kruittoren aan de Keulse Poort
- Kruitkelders.
Ingevolge de Resolutie van de Raad van State van 26 november 1749.
- Brug bij fort St. Michiel
- brug bij de Keulse Poort
- kruitmagazijn bij fort St. Michiel
- traverse
- plattegronden van kerk, keukens en magazijnen
- brug bij de Roermondse Poort
- brug bij de Gelderse Poort
- bomvrije kazerne in vredestijd voor 800 man.
Behoort bij bestek van 30 juni 1817 nr. 116.
Behoort bij bestek van 24 april 1819 nr. 45.
Opgemaakt volgens ministeriële aanschrijving van 22 april 1820 nr. 41, 4e afdeling, 2e bureau.
Behoort bij bestek van 20 oktober 1820 nr. 108.
Behoort bij bestek van 22 mei 1828 nr. 122.
Behoort bij bestek van 10 juli 1829 nr. 123.
In 1850 opnieuw opgemeten.
In 1850 verbeterd en uitgebreid.
Behoort bij de bestekken van 3 april 1843 nrs. 48 en 49.
Dit gebouw is in 1851 overgedragen aan Domeinen.
- Wachthuis bij de Maaspoort
- portierswoning
- provoostgebouw
- portierswoning bij de Roermondse Poort
- kleine kazerne bij de Roermondse Poort
- grote kazerne bij de Roermondse Poort
- grootarsenaal en bijgebouwen
- rijbaan
- gebouwen en defensieve positie bij de Gelderse poort
- commiezenhuis, portierswoning bij de Keulse Poort
- officierskamer, soldatenwacht bij de Keulse Poort
- wachthuis en verdedigbare stelling bij de Roermondse Poort
- de zogenaamde vier huisjes bij de Roermondse Poort
- bakkerijkazerne en ziekenstal voor verdachte paarden
- klein arsenaal op de hoek van de Joden- en Heilige Geeststraat
- Officierskamer, soldatenwacht
- commiezenhuis en portierswacht.
- gebouwen en defensieve positie bij de Keulse Poort
- Rotterdamse poort
- lunet Le Roy
- fort St. Michiel
- aanleg Lijn E sectie 1 en 2.
- kleine en grote kazerne
- lunet Reede
- bekledingsmuren van de onderwal van bastion 9
Behoort bij Proces Verbaal van 6 januari 1862, 12 november 1865 en van 15 november 1865. Overlegd bij Kantschrift van 21 november 1865 nr. 2068.
Behoort bij bestek van 27 mei 1882 nr. 22.
Behoort bij bestek van 11 juli 1884 nr. 35.
- Scherm- en gymnastiekgebouw
- exercitieloods
- wachtgebouw
- dubbele woning
- magazijn voor vuurwapens
- keukengebouw
- badinrichting
- patronenmagazijn
- paviljoen voor twee compagnieën
- privaatgebouw
- magazijn voor ontplofbare stoffen
- ijzeren hek op voetmuur
- kantinegebouw
Behoort bij de bestekken van 28 februari 1912 nr. 5 en 23 december 1912 nr. 55.
Niet uitgevoerd.
- Dijken
- kruitmagazijnen
- dijkverzakking
- een lunet
- reduit
- bruggen
- Cavalierskazerne
- blokhuizen
- blindering
- een traverse.
- De Cavalierskazerne
- de sluis bij de Middelburgpoort
- bruggen
- hospitaal
- poternes
- kruitmagazijn
- bomvrije kazerne
- traversen
- wachthuizen
- ziekenhuis/militair hospitaal
- courtines
Behoort bij het advies van 26 september 1819 nr. 421 van de Inspecteur-Generaal van de Waterstaat.
Behoort bij bestek van 18 augustus 1821 nr. 104.
Behoort bij bestek van 29 mei 1833 nr. 62.
Behoort bij bestek van 29 februari 1836 nr. 5.
Behoort bij bestek van 21 juni 1839 nr. 75.
Met bijlagen: een aantal brieven, opgaven, beschrijvingen en rapporten.
Bij missive van 24 april 1847 aan de burgemeester en wethouders ingezonden door architect W. de Kruiff. Geregistreerd voor duplicaat 22 augustus 1849 door de ontvanger W.L. van Sonsbeecke.
- Kazerne achter de westdijk
- keukengebouw van de Cavalierskazerne
- stenen affuitloods
- stalgebouw naast het stadhuis
- wachthuis bij de Marinepoort
- het nieuwe arsenaal
- bomvrij buskruitmagazijn in bastion V
- bomvrije kazerne
- kap van het grootarsenaal
- hoofdwacht
- onderofficierskazerne.
- wachthuis bij de Duinpoort
- privaatgebouw achter de Cavalierskazerne
- Rammekenspoort
- houten affluitloods op het plein bij het nieuwe arsenaal
- houten buskruitloods te Rammekens
- bomvrij buskruitmagazijn bij de Rode Brug
- bomvrij buskruitmagazijn achter de westdijk
- het oude arsenaal
- wachthuizen buiten de Rammekenspoort en Duinpoort
- Politiewacht met vier arrestantenkamers
Behoort bij bestek van 27 juli 1853 nr. 86.
Zie ook Willemstad, W100,216.
- De koning Willem III kazerne
- twee onderofficiersgebouwen
- het nieuwe arsenaal
- het bomvrije militaire hospitaal met de bakkerij.
Behoort bij bestek van 15 mei 1889 nr. 67.
Behoort bij bestek van 2 juli 1913 nr. 9.
Behoort bij bestek van 1914 nr 2.
Behoort bij bestek van 1916 nr. 39.
Behoort bij bestek van 1917 nr. 8.
- Regenbakken
- koepelvloeren
- draaideurkozijnen
- grendelblokken
- lamp- en munitienissen
- plaatsing van ijzeren hekken
- rook- en ventilatiekanalen
- bekledingsmuren
- fundamenten voor buitenmuren
- lokalen
- kassen voor draaideuren
- kamers voor onderofficieren
- draagbalken van gewapend beton
- schuifdeurkozijnen
- munitiemagazijn voor halve koepel
- afsluitingen in poternes
- ijzeren deur in verbindingsgang
- spreekbuizen
- kanalen in de koepelmuren
- fundamenten voor accumulatoren
- fundamenten voor binnenmuren
- keuken, kantines en bergplaats
- werkplaats, levensmiddelenlokaal, vuurleidingstation,
- wapening in de muurkoppen.
Behoort bij bestek van 1917 nr. 8.
Behoort bij bestek van 1919 nr. 2.
Behoort bij bestek van 1922 nr. 173.
Behoort bij bestek van 1861 nr. 1.
Behoort bij bestek van 29 januari 1847 nr. 1. Bijlage: Bestek en voorwaarden.
Behoort bij bestek van 1936 nr. 89.
Niet raadpleegbaar
- Kruitmagazijn
- turfschuur
- bakkerij
- wachthuizen
- officiers- en andere kamers
Ingevolge resolutie van de Raad van State van 31 december 1751.
Behoort bij bestek van 27 februari 1892 nr. 3.
- Poortgebouw
- keuken- en badinrichting
- munitiemagazijn
- transformatorgebouw
- werktuigenloods
- logiesgebouw
- wapenloods met stal
- privaatgebouw
- reinigingsinstallatie voor afvalwater
- watervoorziening en riolering.
Behoort bij bestek van 1938 nr. 178.
- Kazernes A+B
- commandantswoning
- arsenalen A+B
- kruitmagazijn.
- De poort
- sortieën
- magazijn aan de westzijde
- steiger of plankier
- portalen
- munitiemagazijn
- commandeurshuis
- officierswacht
- ringmuur om het kruitmagazijn
- kogelbakken
- bestrating om de barakken
- logements-appartementen van de officier bij het commando invaliden.
- brug over de gracht
- privaat
- profielmuren van de faussebray
- grote stapelkruitmagazijn
- laboratoria
- bergloodsen voor het turf van het garnizoen
- blokbarakken
- soldatenwacht
- kanonberries
- de pomp
- afgepalissadeerde pleinen naast de laboratoria
- Arsenaal A en B
- groot overwelfd buskruitmagazijn
- kazerneblok A en B
- commandantswoning
- ringmuur
- drie sorteën en een poort.
Behoort bij bestek van 21 februari 1829 nr. 132.
Behoort bij bestek van 24 maart 1838 nr. 14.
Behoort bij bestek van 21 maart 1839 nr.15.
Behoort bij bestek van 25 mei 1886 nr. 47.
Behoort bij bestek van 13 mei 1834 nr. 66.
Behoort bij bestek van 19 juni 1835 nr. 86.
Bijlage: Toelichtende beschrijving.
Behoort bij de brief aan de Inspecteur van 8 januari 1851 nr. 4.
Behoort bij bestek waarvan de aanbesteding heeft plaats gehad op 7 augustus 1854.
Ingevolge het schrijven van de Inspecteur van de 2e Inspectie der Fortificaties van 23 september 1854 nr. 435.
Plans van vestigingen, inv. nr. W102 en 102b oude nummering: litt. W nr. 95. Goedgekeurd 's-Gravenhage, 21 juni 1859 voor de Minister van Oorlog door de secretaris generaal Jhr. F.A. Ridder van Rappard.
Opgemaakt ter voldoening aan de aanschrijving van de Inspecteur in de 2de Inspectie van Fortificatiën van 10 juli 1858 nr. 304 en 9 augustus 1858 nr. 364. Behoort bij de brief van de Eerst Aanwezend Ingenieur van 18 maart 1859. Goedgekeurd door het Ministerie van Oorlog op 21 juni 1859
Niet raadpleegbaar
- Aarden dammen
- sluis met schotbalken
- inundatiesluis
- aanlegplaats voor stoomboten
- welputten
- grindweg
- spuisluizen
- kustlicht.
Goedgekeurd: 's-Gravenhage 31 december 1861 door de Minister van Oorlog Jhr. E.A.O. de Casembroot.
Goedgekeurd: 's-Gravenhage 3 juni 1865 door de Minister van Oorlog J.W. Blanken.
Behoort bij brief van 9 september nr. 91 2e inspectie van fortificatiën Willemstad 1865.
Goedgekeurd 's Gravenhage 27 juli 1868 nr. 84g, Minister van Oorlog J.J. van Mulken Genie 2e stelling Willemstad.
Behoort bij brief van 13 oktober 1868 nr. 103, Genie 2e stelling Willemstad.
Niet raadpleegbaar
Het blad heeft aan beide zijden een afbeelding.
Behoort bij bestek van 30 april 1878 nr. 6.
Goedgekeurd: 's-Gravenhage 29 december 1879, Minister van Oorlog Reuther.
Behoort bij bestek van 2 december 1879 nr. 42.
Behoort bij bestek van 17 augustus 1880 nr. 22.
Behoort bij bestek van 15 december 1881 nr. 45.
Goedgekeurd: 's-Gravenhage 29 mei 1884, Minister van Oorlog.
Goedgekeurd: 's-Gravenhage 13 mei 1885, Minister van Oorlog, de secretaris-generaal C. Doorman.
Behoort bij bestek van 25 februari 1885 nr. 2.
Behoort bij bestek van 8 mei 1886 nr. 32.
Behoort bij bestek van 21 mei 1890 nr. 8.
Behoort bij bestek van 19 augustus 1890 nr. 16.
Met bijlage: Explicatie van de tekening van een nieuw ontworpen springbrug, gemaakt in het fort Orange buiten de vesting Woerden 1793.
Behoort bij bestek van 21 augustus 1880 nr. 37.
Behoort bij bestek van 18 augustus 1882 nr. 44.
Behoort bij bestek van 13 december 1887 nr. 74.
Behoort bij bestek van 11 juni 1901 nr. 12a.
Behoort bij bestek nr. 229/1937.
- Voor het ravelijn IV-V, - voor het ravelijn V-VI, - voor de courtine van bastion V en VI ofwel de Loevesteinse poort, - voor de courtine IV-V ofwel de Koepoort.
Behoort bij bestek van 14 september 1882 nr. 49.
Behoort bij bestek van 23 juli 1891 nr. 52.
- bomvrije gebouwen, - wachtlokalen, - machinelokalen, - magazijnen, - het havenhoofd.
Behoort bij bestek 1920 nr. 171
Behoort bij bestek van 27 juli 1829 nr. 128.
Zie ook inventaris van de Rijksgebouwendienst, RGD inv. nr. 1539. Behoort bij bestek van 3 februari 1914 nr. 4.
- logiesgebouw C, D; - keuken en badgebouw E; - privaatgebouw I en J; - transformatorgebouw K; - wapengebouw met stal F; - poortgebouw A; - riolering en waterleiding; - munitiegebouw H; - voertuigenloods G. Behoort bij bestek van 1938 nr. 191.
Opgemaakt en aande Centrale Directie van Walcheren overgelegd bij rapport van 10 december 1850 § I. Aan het Departement van Binnenlandse Zaken ingezonden op 19 mei 1851 nr. 48.
Kazerne; infirmerie en kruitmagazijn; poorten; wachthuizen; Latijnse school; arsenaal en paardestalling; sortieën. Met een toelichting welke overheid onderhoudsplichtig is. Ingevolge de Resolutie van de Raad van State van 31 december 1751.
wachthuis in het Slijkbastion; wachthuis in het Princebastion; wachthuis voor de Laarpoort; wachthuis in het ravelijn voor de Nieuwe Stadspoort; elevatie van de binnenzijde van de Laarpoort; wachthuis, het houten Wambuis tussen de Laar- en Hospitaalspoort; wachthuis in het ravelijn voor de Hospitaalspoort. Ingevolge Resolutie van de Raad van State van 4 juni 1773.
Het Slijkbastion; het Traliebastion; het Galgenbastion; de galerij en kruitmagazijn onder de flank van het hoornwerk hertog van Alva.
Behoort bij bestek van 15 april 1831 nr. 9. Zes bladen in duplo.
Behoort bij bestek van 26 juli 1838 nr. 96.
Behoort bij bestek van 27 april 1840 nr. 35.
De Hospitaalspoort; in het hoornwerk buiten de Vispoort; in het ravelijn buiten de Laarpoort; de Lange Stalling; in het fort de Poll; de Laarpoort; bij de Nieuwestadspoort; en van de Strooien Loods in het hoornwerk aan de IJssel. Blijkens een aantekening is de Strooien Loods in 1834 voor afbraak verkocht.
Behoort bij bestek van 24 mei 1890 nr. 9.
Behoort bij bestek van 17 oktober 1893 nr. 21.
Behoort bij bestek van 10 april 1896 nr. 6.
Behoort bij bestek van 15 oktober 1896 nr. 20.
1e geniecommandant te Arnhem 1926. Behoort bij brief van de Eerst Aanwezend Ingenieur te Arnhem van 1926.
Behoort bij brief van de Eerst Aanwezend Ingenieur te Arnhem van 1928.
Behoort bij brief van de Eerst Aanwezend Ingenieur te Arnhem van september 1932.
Op verzoek van de Eerst Aanwezend Ingenieur van het 1e geniecommandement te Arnhem.
Portaal van de Michaelskerk; burgers hoofdwacht; garnizoenshoofdwacht; sortieën onder de wal; de provoost; Gengerbergbastion; het arsenaal; de kruittoren; het nieuwe werk aan de IJssel; knechtkamer; paardestal; kelder; muren van de Michaelskerk; officiers hoofdwacht; wachthuis in het Suijkerbergbastion; secreet bij de Sassenpoort; de Diezer stadspoort; Sassenpoort; laboratorium; Kamperpoorten; majoorshuis; keuken; koestal; schuur. Ingevolge de Resoluties van de Raad van State van 31 december 1751 en van 7 maart 1755. Met een toelichting welke overheid onderhoudsplichtig is.
Met een verklaring van de Directeur van de 2e Directie van Fortificatiën van 20 december 1824 dat het ontwerp nooit bij het gouvernement in behandeling is genomen, terwijl het bij Missive van 8 maart 1818 nr. 29 is ingezonden.